ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಹೋಗು

ಬಿಲಹರಿ

ವಿಕಿಪೀಡಿಯದಿಂದ, ಇದು ಮುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ
ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು

ಶ್ರುತಿಸ್ವರರಾಗತಾಳ ಮೇಳಕರ್ತಅಸಂಪೂರ್ಣ ಮೇಳಕರ್ತ

ಸಂಗೀತ ರಚನೆಗಳು

ವರ್ಣಮ್ಕೃತಿಗೀತಂಸ್ವರಜತಿರಾಗಂ ತಾನಂ ಪಲ್ಲವಿತಿಲ್ಲಾನ

ಸಂಗೀತೋಪಕರಣಗಳು

ಮಾಧುರ್ಯ: ಸರಸ್ವತಿ ವೀಣೆವೇಣು ಪಿಟೀಲುಚಿತ್ರ ವೀಣನಾದಸ್ವರಮ್ಯಾಂಡೊಲಿನ್

ತಾಳ: ಮೃದಂಗಘಟಂಮೋರ್ಸಿಂಗ್ಕಂಜೀರತವಿಲ್

ಝೇಂಕಾರ: ತಂಬೂರಶ್ರುತಿ ಪಟ್ಟಿಗೆ

ಸಂಗೀತಕಾರರು

ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ - ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಗೀತಗಾರರು

 

ಬಿಲಹರಿಯು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದು 29 ನೇ ಮೇಳಕರ್ತ ರಾಗ ಶಂಕರಾಭರಣಂ ನ ಜನ್ಯ ರಾಗ. ಇದು ಜನ್ಯ ರಾಗವಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದರ ಆರೋಹಣದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಏಳು ಸ್ವರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಇದು ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ಸ್ಕೇಲ್ ಮೋಹನಂ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಗವಾದ ಶಂಕರಾಭರಣಂಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. [೧]

ರಚನೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣ

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
C ನಲ್ಲಿ ಷಡ್ಜಮ್ನೊಂದಿಗೆ ಆರೋಹಣ ಮಾಪಕ, ಇದು ಮೋಹನಂ ಮಾಪಕದಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ
C ನಲ್ಲಿ ಷಡ್ಜಮ್ನೊಂದಿಗೆ ಅವರೋಹಣ ಮಾಪಕ, ಇದು ಶಂಕರಾಭರಣಂ ಸ್ಕೇಲ್ನಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ

ಬಿಲಹರಿಯು ಅಸಮಪಾರ್ಶ್ವದ ರಾಗವಾಗಿದ್ದು ಅದು ಆರೋಹಣದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಮ ಅಥವಾ ನಿಷಾದವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಔಡವ-ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಗಂ (ಅಥವಾ ಓಡವ ರಾಗಂ, ಅಂದರೆ ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ಆರೋಹಣ ಪ್ರಮಾಣ). [೧] [೨] ಇದರ ಆರೋಹಣ-ಅವರೋಹಣ ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿದೆ:

  • ಆರೋಹಣ :ಸ ರಿ₂ ಗ₃ ಪ ದ₂ ಸ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ
  • ಅವರೋಹಣ: ಸ  ನಿ₃ ದ₂ ಪ ಮ₁ ಗ₃ ರಿ₂ ಸ

ಈ ಸ್ವರಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಸ್ವರಗಳೆಂದರೆ ಷಡ್ಜ, ಚತುಶ್ರುತಿ ರಿಷಭ, ಅಂತರ ಗಾಂಧಾರ, ಪಂಚಮ ಮತ್ತು ಚತುಶ್ರುತಿ ಧೈವತ ಆರೋಹಣದಲ್ಲಿ, ಕಾಕಲಿ ನಿಷಾದ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧ ಮಧ್ಯಮವನ್ನು ಅವರೋಹಣ ದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂಕೇತಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ <i id="mwTQ">ಸ್ವರಗಳನ್ನು</i> ನೋಡಿ.

ಈ ರಾಗಂ ಅವರೋಹಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕೈಶಿಕಿ ನಿಷಾದಮ್ (N2) ಅನ್ನು ಬಾಹ್ಯ ಟಿಪ್ಪಣಿಯಾಗಿ ( ಅನ್ಯಾ ಸ್ವರ ) ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಭಾಷಾಂಗ ರಾಗಂ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಪೋಷಕ ಮಾಪಕದಿಂದ ಹೊರಗಿರುವ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಪಕವಾಗಿದೆ. [೧] [೨]

ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಬಿಲಹರಿ ರಾಗಕ್ಕೆ ಹಲವು ಸಂಯೋಜನೆಗಳಿವೆ. ಬಿಲಹರಿಯಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾದ ಕೆಲವು ಜನಪ್ರಿಯ ಕೃತಿಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.

ಮಜವೈ ಚಿದಂಬರ ಭಾರತಿ ರಚಿಸಿದ ಮಾ ಮಯೂರ ತಮಿಳು ಕೃತಿ

ಚಲನಚಿತ್ರ ಹಾಡುಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
Song Movie Composer Singer
Orumaiyudan Ninathu Thirumalaradi Konjum Salangai S. M. Subbaiah Naidu Soolamangalam Rajalakshmi
Unnaikkandu Naanada Kalyana Parisu A. M. Rajah P. Susheela
Aval Melai Sirithaal Pachhai Vilakku Viswanathan–Ramamoorthy
Alayamani Kathave Thalthiravai Thiruvarutchelvar K. V. Mahadevan T. M. Soundararajan, Master Maharajan
Kondaliley Megam Bala Nagamma Illayaraja K.J. Yesudas
Nee ondruthan Unnal Mudiyum Thambi
Maaman Veedu Ellam Inba Mayyam Malaysia Vasudevan
Ullasa Poongatre Kolangal K.S. Chitra
Thendrale Kadhal Desam A. R. Rahman Mano, Unni Krishnan
Omana Penne Vinnaithaandi Varuvaayaa Benny Dayal, Kalyani Menon
Poo Pookum Osai Minsara Kanavu Sujatha Mohan
Pookkale Satru Oyevidungal I Haricharan, Shreya Ghoshal
Kummi Adi Sillunu Oru Kaadhal Sirkazhi G. Sivachidambaram, Swarnalatha, Naresh Iyer, Theni Kunjarammal, Vignesh, Chorus
Kadhal Anukkal Enthiran Vijay Prakash, Shreya Ghoshal
Vaanga Makka Vaanga Kaaviya Thalaivan Haricharan,Dr. Narayanan
Azhagiye Kaatru Veliyidai Arjun Chandy, Haricharan, Jonita Gandhi
Vaan Engum Nee Minna Endrendrum Punnagai Harris Jeyaraj Aalap Raju, Harini, Devan, Praveen
Then Kathu Gethu Haricharan, Shashaa Tirupati
Mun Andhi 7aum Arivu Karthik, Megha
Kanna Nee Thoongadaa Baahubali 2: The Conclusion M. M. Keeravani Nayana Nair
Siru Thoduthalile Laadam Dharan Kumar Bombay Jayashree, Haricharan
Pularaadha Dear Comrade Justin Prabhakaran Sid Sriram, Aishwarya Ravichandran
Rasavachiye Aranmanai 3 C. Sathya Sid Sriram
Kaami Kaami Tughlaq Durbar Govind Vasantha Govind Vasantha, Swastika Swaminathan

ಸಂಬಂಧಿತ ರಾಗಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಈ ವಿಭಾಗವು ಈ ರಾಗದ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಸ್ಕೇಲ್ ಹೋಲಿಕೆಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
  • ಮೋಹನಂ ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ಮಾಪಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬಿಲಹರಿಯ ಆರೋಹಣ ಪ್ರಮಾಣದಂತೆಯೇ ಸ್ವರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಆರೋಹಣ-ಅವರೋಹಣ ರಚನೆಯು ಸ ರಿ2 ಗ3 ಪ ದ2 ಸ ಆಗಿದೆ : ಸ ದ2 ಪ ಗ3 ರಿ2 ಸ
  • ಮೋಹನಕಲ್ಯಾಣಿ ಎಂಬುದು ಶುದ್ಧ ಮಧ್ಯಮದ ಬದಲಿಗೆ ಅವರೋಹಣ ದಲ್ಲಿ ( ಕಲ್ಯಾಣಿಯ ಅವರೋಹಣ ಪ್ರಮಾಣ) ಪ್ರತಿ ಮಧ್ಯಮವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಆರೋಹಣ-ಅವರೋಹಣ ರಚನೆಯು ಸ ರಿ2 ಗ3 ಪ ದ2 ಸ ಆಗಿದೆ :ಸ ನಿ3 ದ2 ಪ ಮ2 ಗ3 ರಿ2 ದ
  • ಗರುಡಧ್ವನಿ ಬಿಲಹರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಆರೋಹಣ ಮತ್ತು ಅವರೋಹಣ ಮಾಪಕಗಳನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಬದಲಾಯಿಸುವ ರಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಆರೋಹಣ-ಅವರೋಹಣವು ಸ ರಿ2 ಗ3 ಮ1 ಪ ದ2 ನಿ3 ಸ : ಸ ದ2 ಪ ಗ3 ರಿ2 ಸ

ದೇಶಾಕ್ಷಿಯು ಬಿಲಹರಿಯನ್ನು ಹೋಲುವ ರಾಗವಾಗಿದೆ. ಆರೋಹಣವು ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅವರೋಹಣವು ಕಾಕಲಿ ನಿಷಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೈಶಿಕಿ ನಿಷಾದವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
  1. ೧.೦ ೧.೧ ೧.೨ Ragas in Carnatic music by Dr. S. Bhagyalekshmy, Pub. 1990, CBH Publications
  2. ೨.೦ ೨.೧ Raganidhi by P. Subba Rao, Pub. 1964, The Music Academy of Madras
"https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=ಬಿಲಹರಿ&oldid=1177602" ಇಂದ ಪಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ