ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಕೋಟೆ

ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಇಂದ
ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗು: ಸಂಚರಣೆ, ಹುಡುಕು
Basavakalyana Fort
ಭಾಗ ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಪಟ್ಟಣ, ಬೀದರ್ ಜಿಲ್ಲೆ, ಕರ್ನಾಟಕ
ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ, ಭಾರತ
Basava Kalyan Fort.JPG
ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಕೋಟೆಯ ನೋಟ
ಪ್ರಕಾರ ಕೋಟೆ
ನಿರ್ಮಾಣ 12 ನೇ ಶತಮಾನ
ನಿರ್ಮಿಸಿದವರು ಕಲ್ಯಾಣಿ ಚಾಲುಕ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ
ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಿತಿ ಹಾಳು ಪಾಳು
ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಇದೆ
ಅಧೀನ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ
ಯುದ್ಧಗಳು ಹಲವಾರು

ಕಲ್ಯಾಣ ಕೋಟೆ , ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಕೋಟೆ ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬೀದರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ.ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ಕೋಟೆ 10 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 10 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ರಾಜಧಾನಿ ಮಾನ್ಯಖೇಟದಿಂದ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು.ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಪಟ್ಟಣ ಸಮಗ್ರವಾದ ಕೋಟೆಯು ಬಸವಣ್ಣರ ಕರ್ಮಭೂಮಿ ಮತ್ತು ನೂರಾರು ಇತರ ಶರಣರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ..ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ (ಕಲ್ಯಾಣ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ತಿಳಿದಿದೆ) 12 ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುಧಾರಕ ಬಸವೇಶ್ವರರ ಕೋಟೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಂದೋಲನದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. [೧] ಬಸವೇಶ್ವರ, ಅಕ್ಕ ಮಹಾದೇವಿ, ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣ, ಸಿದ್ಧರಾಮ ಮತ್ತು ಹಲವು ಶರಣಾಗಳು ಬಸವಕಲ್ಯಾಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. [೨][೩][೪][೫]


ಭೂಗೋಳ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ 17.87 ° ಎನ್ 76.95 ° ಇ ನಲ್ಲಿ ಇದೆ.ಇದು ಸರಾಸರಿ 2,082 ಅಡಿಗಳು (635 ಮೀ) ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಚಾಲುಕ್ಯರು ತೈಲಪ II (973-997) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು. ಅವರು ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು, [೬] .1947 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬೀದರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಕಲ್ಯಾಣ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತೈಲಪ II ರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು 973 ರಲ್ಲಿ ನಳರಾಜ ನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಕೋಟೆಯ ಶಾಸನಗಳು ಈ ಸತ್ಯವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. [೭][೮][೯]

  • ಬಾಸವಕಲ್ಯಾಣ, ಅದರ ಕೋಟೆ ಅದರ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯಾಲಯವಾಗಿ, 1050 ರಿಂದ 1195 ರವರೆಗಿನ ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯ (ಕಲ್ಯಾಣಿ ಚಾಲುಕ್ಯ) ವಂಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. [೧೦]
  • ಸೋಮೇಶ್ವರ I (1041-1068) ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ತನ್ನ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಕಲ್ಯಾಣಿ ಚಾಲುಕ್ಯರು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.
  • ನಂತರ ಇದನ್ನು ಸೋಮೇಶ್ವರ II, ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ VI, ಸೋಮೇಶ್ವರ III, ಜಗದೀ ಮಲ್ಲ III ಮತ್ತು ತೈಲಪ III ಆಳಿದರು.
  • ಕಲಾಚುರಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ, ಯಾದವರು, ಗಯಾಸುದ್ದೀನ್ ಖಿಲ್ಜಿ, ಮುಹಮ್ಮದ್ ಬಿನ್ ತುಘಲಕ್, ಬೀದರ್ ಸುಲ್ತಾನ್, ಬಿಜಾಪುರ ಸುಲ್ತಾನರು, ಅಹಮದ್ನಗರ ಸುಲ್ತಾನ್, ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ, ಮೊಘಲರು ಮತ್ತು ನಿಜಾಮ್ಸ್ ಮುಂತಾದ ಆಡಳಿತಗಾರರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿದರು.ಕೋಟೆ ಮರೆಮಾಚುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ರಚನೆಯಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ,ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಮರೆಮಾಚುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವ ಈ ತಂತ್ರವು ಡೆಕ್ಕನ್ ನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಕೋಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು. [೧೧]

ರಚನೆ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಮಾರಕಗಳು
  • ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಕ ಕೊಠಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಾರ್ಬಿಕನ್ನರ ಜೊತೆ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಅದು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸತನವಾಗಿತ್ತು. ಕೋಟೆ ಮೂರು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಅನಿಯಮಿತ ಕೋಟೆ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು.[೧೨] [೧೩].
  • ಈ ಕೋಟೆಯು ಏಳು ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಐದು ಉತ್ತಮ ಆಕಾರದಲ್ಲಿದೆ. ಕೋಟೆಗೆ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಲ್ಲಿ, ಎರಡೂ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರಣಿ ಹಂತಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಲಾದ ಪಾರ್ಶ್ವಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಕನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಘನ ಕಮಾನಿದೆ.
  • ಕೇಂದ್ರ ಅಂಗಣದ ಸುತ್ತಲೂ ಇರುವ ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆಗಳು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಇವುಗಳು ಅನೇಕ ಕೊಂಬೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಮತ್ತು ಫಿರಂಗಿಗಳ ಮೂಲಕ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ (ಕೆಲವು ಫಿರಂಗಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ).
  • ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಯಾಲಿಗಳ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. .[೧೪] .[೧೫]

ತಲುಪುವದು ಹೇಗೆ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಬಸವಕಲ್ಯಾಣವು ಗುಲ್ಬರ್ಗದಿಂದ 90 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (56 ಮೈಲಿ) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ಉತ್ತಮ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ 650 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (400 ಮೈಲು) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಬೀದರ್ನ ನೈಋತ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ 80 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (50 ಮೈಲಿ) ಇದೆ.

ಇವನ್ನು ನೋಡಿ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

  1. "The Chalukyas of Kalyani". 
  2. Murthy, A. V. Narasimha; Bairathnahalli Krishnamurthy Gururaja Rao (1983). Rangavalli, recent researches in Indology: Sri S.R. Rao felicitation volume. Kalyana fort. Sundeep. p. 294, 2010-01-28. 
  3. Joshi, S.K (1985). Defence architecture in early Karnataka. Kalyana fort. Sundeep Prakashan. p. 25, 2010-01-28. 
  4. Narasinh, Dayanand; Krishnamurthy Bheemacharya Archak; Dr. Michael Shanbagh (2007). Science, history, philosophy, and literature in Sanskrit classics: Dr. D.N . Kalyana Fort. Sundeep Prakashan. pp. 101–102. ISBN 81-7574-181-3. 
  5. "The Kalachuris and the emergence of Basaveshwara". 
  6. "journey into the past". Institute of Oriental Study, Thane. Archived from the original on 2008-05-16. 
  7. Eaton, Richard Maxwell (2005). A social history of the Deccan, 1300-1761: eight Indian lives, Volume 1. Rama Raya. Cambridge University Press. pp. 92–99. ISBN 0-521-25484-1. 
  8. "journey into the past". Institute of Oriental Study, Thane. Archived from the original on 2008-05-16. 
  9. "Basavakalyan getting facelift". The Hindu. Chennai, India. 2007-08-08. 
  10. The Karnatak historical review, Volume 17. Kalyana Fort. Karnatak Historical Research Society. 1983. pp. 22–23. 
  11. "Bijjala : The Fore founder of the Lineage". Archived from the original on 2011-08-12. 
  12. Eaton, Richard Maxwell (2005). A social history of the Deccan, 1300-1761: eight Indian lives, Volume 1. Rama Raya. Cambridge University Press. pp. 92–99. ISBN 0-521-25484-1. 
  13. "Jainism in India". Archived from the original on 2009-10-05. 
  14. "Basavakalyan". Archived from the original on 27 May 2009. 
  15. Falling Rain Genomics, Inc - Basavakalyan

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು[ಬದಲಾಯಿಸಿ]