ಸಾರಂಗಿ

ಸಾರಂಗಿ ಇದು ಭಾರತೀಯ ತಂತಿವಾದ್ಯ. ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಮಂದ್ರ ಸ್ಥಾಯಿಯ ವಾದ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಸಾರಂಗಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯ . 17 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಾರಂಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಗಾಯನ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಪಕ್ಕವಾದ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇಂದು ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರಂಗಿಯ ಬದಲಿಗೆ ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂ ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸರೋದ್ ನಂತೆ , ಸಾರಂಗಿಯು ಕುರಿ ಚರ್ಮದಿಂದ ಮಾಡಿದ ದುಂಡಗಿನ ಮುಖವಾಣಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಸರಿಸುಮಾರು ಸಮತಟ್ಟಾದ, ಉದ್ದವಾದ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಸಾರಂಗಿಯು ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ತಂತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ತಂತಿಗಳನ್ನು ಪಿಟೀಲಿನಂತೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು "ಬಿಲ್ಲು" ನೊಂದಿಗೆ ನುಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಸಾರಂಗಿಯು 30 ರಿಂದ 40 ಸಹಾಯಕ ತಂತಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದೆ. ಇವು ಸಾರಂಗಿಗೆ ಅದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.

ಎಡಗೈಯ ಉಗುರುಗಳಿಂದ ತಂತಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಸಾರಂಗಿಯಲ್ಲಿನ ಧ್ವನಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಸಂಗೀತ ವಾದ್ಯದ ಹೆಸರಿನ ಅರ್ಥ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ "ಮೂರು ತಂತಿಗಳು" ಮತ್ತು ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ "ನೂರು ಬಣ್ಣಗಳು". ಇದನ್ನು ಸಾರಂಗ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ , ಇದು ಮಾನವ ಧ್ವನಿಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ವಾದ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉಸ್ತಾದ್ ಸುಲ್ತಾನ್ ಖಾನ್ , ಮುರಾದ್ ಅಲಿ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಪಂಡಿತ್ ರಾಮ್ ನಾರಾಯಣ್ ಈ ವಾದ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತರು. ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂನ ಧ್ವನಿ ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ರೇಡಿಯೋ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂ ಅನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿದಾಗ, 1940 ರಿಂದ 1970 ರ ದಶಕದವರೆಗೆ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರಂಗ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಾರಂಗಿ ವಾದಕರು

ಪಂಡಿತ್ ರಾಮ ನಾರಾಯಣ
ಉಸ್ತಾದ್ ಸುಲ್ತಾನ್ ಖಾನ್
ಉಸ್ತಾದ್ ಫಯಾಜ್ ಖಾನ್
ಅಬ್ದುಲ್ ಲತೀಫ್ ಖಾನ್ (1934–2002)
ಅರುಣಾ ನಾರಾಯಣ್ (ಜನನ 1959)
ಆಶಿಕ್ ಅಲಿ ಖಾನ್ (1948–1999)
ಭಾರತ್ ಭೂಷಣ್ ಗೋಸ್ವಾಮಿ (ಜ. 1955)
ಬುಂಡು ಖಾನ್ (1880–1955)
ಧ್ರುವ ಘೋಷ್ (1957–2017)
(ಎಸ್. ಹರ್ಶ್19) ನಾರಾಯಣ್ (ಜ. 1985)
ಮನೋನ್ಮಣಿ (ಜ. 2000)
ರಮೇಶ್ ಮಿಶ್ರಾ (1948–2017)
ಸಬೀರ್ ಖಾನ್ (ಸಾರಂಗಿ) (ಜ. 1978)
ಸಾಬ್ರಿ ಖಾನ್ (1927–2015)
ಸಿದ್ದಿಕಿ ಯೂಬ್ಸುಫ್ (1914) 1988)
ಮೊಯಿನುದ್ದೀನ್ ಖಾನ್ (ಸಂಗೀತಗಾರ) (ಮರಣ ೨೦೧೫)