ಲೂಯಿಸ್ ನಿಕೋಲಸ್ ವಾಕ್ವೇಲಿನ್
| Louis Nicolas Vauquelin | |
|---|---|
 | |
| ಜನನ | ೧೬ ಮೇ ೧೭೬೩ Saint-André-d'Hébertot, Normandy, France |
| ಮರಣ | 14 November 1829 (aged 66) Saint-André-d'Hébertot, Normandy, France |
| ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ | Chemistry |
| ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಸಲಹೆಗಾರರು | Antoine Francois de Fourcroy |
| ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು | Friedrich Stromeyer Louis Thénard |
| ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಕಾರಣ | Beryllium Chromium Asparagine |
ಲೂಯಿಸ್ ನಿಕೋಲಸ್ ವಾಕ್ವೇಲಿನ್ (ಮೇ 16, 1763 -ನವೆಂಬರ್ 14, 1829),ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ.ಇವರು ೧೭೯೮ ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಮಿಯಮ್ ಹಾಗೂ ೧೭೯೭ ರಲ್ಲಿ ಬೆರಿಲಿಯಮ್ ಮೂಲಧಾತುಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ೧೮೦೬ ರಲ್ಲಿ ಅಸ್ಪರಾಜಿನ್ ಎಂಬ ಅಮಿನೋ ಆಸಿಡ್ ನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]ವಾಕ್ವೆಲಿನ್ ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ನಾರ್ಮಂಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸೇಂಟ್-ಆಂಡ್ರೆ-ಡಿ'ಹೆಬರ್ಟಾಟ್ನಲ್ಲಿ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಆಗಿರುವ ನಿಕೋಲಸ್ ವಾಕ್ವೆಲಿನ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಕ್ಯಾಥರೀನ್ ಲೆ ಚಾರ್ಟರಿಯರ್ ಅವರ ಮಗನಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು[೧]
.
ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದೊಂದಿಗಿನ ಅವರ ಮೊದಲ ಪರಿಚಯವು ರೂಯೆನ್ನಲ್ಲಿ (1777–1779) ಔಷಧ ವ್ಯಾಪಾರಿಯೊಬ್ಬರ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಸಹಾಯಕರಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿತು , ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಏರಿಳಿತಗಳ ನಂತರ ಅವರಿಗೆ AF ಫೋರ್ಕ್ರಾಯ್ರ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅವರು 1783 ರಿಂದ 1791 ರವರೆಗೆ ಸಹಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು.
ಪ್ಯಾರಿಸ್ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡ ಅವರು ಜಾರ್ಡಿನ್ ಡು ರೋಯ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಸಹಾಯಕರಾದರು ಮತ್ತು ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರೊಬ್ಬರು ಅವರ ಸ್ನೇಹಿತರಾದರು. 1791 ರಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸಸ್ನ ಸದಸ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಅವರು ಅನ್ನಾಲೆಸ್ ಡಿ ಚಿಮಿ (ರಾಸಾಯನಿಕ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವಗಳು) ಜರ್ನಲ್ ಅನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೂ ಅವರು ಫ್ರೆಂಚ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ ದೇಶವನ್ನು ತೊರೆದರು . 1798 ರಲ್ಲಿ ವಾಕ್ವೆಲಿನ್ ಪಚ್ಚೆಯಿಂದ ( ಬೆರಿಲ್ ವಿಧ) ಹೊರತೆಗೆಯುವ ಮೂಲಕ ಬೆರಿಲಿಯಮ್ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಅನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು ; ಕ್ಲಾಪ್ರೋತ್ ಆಕ್ಸೈಡ್ನಿಂದ ಅಂಶವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದರು.[೨]
ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆಗಳು
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]ಮೊದಲಿಗೆ ಅವರ ಬರಹಗಳು ಅವರ ಮಾಸ್ಟರ್ ಮತ್ತು ಪೋಷಕ ಫೋರ್ಕ್ರಾಯ್ ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು, ನಂತರ ಅವರ ಜಂಟಿ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು; 1790 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ವಂತವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಆ ವರ್ಷ ಮತ್ತು 1833 ರ ನಡುವೆ ಅವರ ಹೆಸರು 376 ಪತ್ರಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಶ್ರಮದಾಯಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಸರಳ ದಾಖಲೆಗಳಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಅವರು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೇವಲ ಎರಡು ಹೊಸ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿದೆ, 1798 ರಲ್ಲಿ ಬೆರಿಲ್ನಲ್ಲಿ ಬೆರಿಲಿಯಮ್ ಮತ್ತು 1797 ರಲ್ಲಿ ಸೈಬೀರಿಯಾದ ಕೆಂಪು ಸೀಸದ ಅದಿರಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಮಿಯಂ . ಅವರು ವಾತಾವರಣದ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ದ್ರವ ಅಮೋನಿಯಾವನ್ನು ಸಹ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು . ನಂತರ ಫೋರ್ಕ್ರಾಯ್ನೊಂದಿಗೆ, ಅವರು ಪ್ಲಾಟಿನಂ ಅವಶೇಷದಲ್ಲಿ ಲೋಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರು , ಈ ಹೆಸರು "ಪ್ಟೆನ್" ಅಥವಾ "ಪ್ಟೆನ್" ಅನ್ನು ಆಸ್ಮಿಯಂಗೆ ಆರಂಭಿಕ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವೆಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ [೩]
==ಹುದ್ದೆಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಅಥವಾ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಅವರು ಗಣಿಗಳ ನಿರೀಕ್ಷಕ, ಗಣಿ ಶಾಲೆ ಮತ್ತು ಪಾಲಿಟೆಕ್ನಿಕ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ, ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿ ವಸ್ತುಗಳ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ, ಕಾಲೇಜ್ ಡಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಜಾರ್ಡಿನ್ ಡೆಸ್ ಪ್ಲಾಂಟೆಸ್ನಲ್ಲಿ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ, ಕೈಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯ, ಔಷಧಾಲಯ ಕಾನೂನುಗಳ ಆಯುಕ್ತ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಫ್ಯಾಕಲ್ಟಿಗೆ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದರು, 1809 ರಲ್ಲಿ ಫೋರ್ಕ್ರಾಯ್ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಅವರು ಅದಕ್ಕೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಬೋಧನೆಯೊಂದಿಗೆ ಪೂರಕವಾದ ಅವರ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಇದರ ನಂತರ ಅವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅವರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಪಿಯರೆ-ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್-ಗಿಲ್ಲೌಮ್ ಬೌಲೆ .
ಅವರ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೊಡುಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಯೆಂದರೆ ಕೋಳಿಗಳು ತಿಳಿದಿರುವ ಪ್ರಮಾಣದ ಖನಿಜವನ್ನು ನೀಡುವುದರ ಅಧ್ಯಯನ. "ಕೋಳಿಗೆ ತಿನ್ನಿಸಿದ ಓಟ್ಸ್ನಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸುಣ್ಣವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಹಾಕಿದ ನಂತರ, ಅದರ ಮೊಟ್ಟೆಗಳ ಚಿಪ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರು. ಆದ್ದರಿಂದ, ವಸ್ತುವಿನ ಸೃಷ್ಟಿ ಇದೆ. ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ."
ಅಂತಿಮ ಸಾಧನೆಗಳು, ದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆ
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]೧೮೦೯ ರಿಂದ ಅವರು ಪ್ಯಾರಿಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು . ೧೮೧೧ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಮೇರಿಕನ್ ಫಿಲಾಸಫಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು ಮತ್ತು ೧೮೧೬ ರಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸಸ್ನ ವಿದೇಶಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು[೪] . ೧೮೨೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಚೇಂಬರ್ ಆಫ್ ಡೆಪ್ಯೂಟೀಸ್ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ೧೮೦೬ ರಲ್ಲಿ, ಶತಾವರಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವರು ಮತ್ತು ಪಿಯರೆ ಜೀನ್ ರೋಬಿಕ್ವೆಟ್ (ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣ ಅಲಿಜರಿನ್ನ ಭವಿಷ್ಯದ ಅನ್ವೇಷಕ , ನಂತರ ಯುವ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹಾಯಕ) ಮೊದಲು ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲ ಆಸ್ಪ್ಯಾರಜಿನ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದರು. ಅವರು ಸೇಬುಗಳಲ್ಲಿ ಪೆಕ್ಟಿನ್ ಮತ್ತು ಮಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಸಹ ಕಂಡುಹಿಡಿದರು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಂಪೋರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಮತ್ತು ಕ್ವಿನಿಕ್ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದರು .
ಅವರು ತಮ್ಮ ಜನ್ಮಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದಾಗ ಅವರ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದೆ.
ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ "ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಡಿ ಎಲ್'ಎಸ್ಸೇಯರ್" (ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರ ಕೈಪಿಡಿ) ಒಂದು .
ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಸಸ್ಯ ಕುಲವಾದ ವಾಕ್ವೆಲಿನಿಯಾವನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಆಣ್ವಿಕ ಭೋಜನಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ನೊರೆಯ ಬಿಳಿ ಭಾಗವಾದ ವಾಕ್ವೆಲಿನ್ ಮತ್ತು ವಾಕ್ವೆಲಿನ್ ಕ್ರೋಮಿಯಂ ಅನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದ ಕ್ರೋಕೋಯಿಟ್ ಗಣಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಪತ್ತೆಯಾದ ಖನಿಜ ವಾಕ್ವೆಲಿನೈಟ್ ಅನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]- ↑ Biographical Index of Former Fellows of the Royal Society of Edinburgh 1783–2002 (PDF). The Royal Society of Edinburgh. July 2006. ISBN 0-902-198-84-X. Archived from the original (PDF) on 2016-03-04. Retrieved 2019-01-04.
- ↑ Weeks, Mary Elvira; Leichester, Henry M. (1968). Discovery of the Elements. Easton, PA: Journal of Chemical Education. LCCCN 68-15217.
- ↑ Haubrichs, Rolf; Zaffalon, Pierre-Leonard (2017). "Osmium vs. 'Ptène': The Naming of the Densest Metal". Johnson Matthey Technology Review. 61 (3): 190–196. doi:10.1595/205651317x695631.
- ↑ "APS Member History". search.amphilsoc.org. Retrieved 2021-04-02.