ಸೂರತ್

ಸೂರತ್
ಮಹಾನಗರ
ಮೇಲಿನಿಂದ: ತಾಪಿ ನದಿ ತೀರದ ಸ್ಕೈಲೈನ್, ಸೂರತ್ ಡೈಮಂಡ್ ಬೋರ್ಸ್, ಗೌರವ ಪಥ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳ, ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ ಮಂದಿರ, ಪಂಡಿತ್ ದೀನ್‌ದಯಾಳ್ ಉಪಾಧ್ಯಾಯ ಒಳಾಂಗಣ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ, ವೇಸು ಸ್ಕೈಲೈನ್, ಸೂರತ್ ವಿಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರ, ಸೂರತ್ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ
Nickname:  ಭಾರತದ ವಜ್ರ ನಗರ
ದೇಶ	ಭಾರತ
ರಾಜ್ಯ	ಗುಜರಾತ್
ಜಿಲ್ಲೆ	ಸೂರತ್
Named after	ಸೂರ್ಯ
Government
• Type	ಮೇಯರ್–ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಡಳಿತ
• Body	ಸೂರತ್ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆ
• ಮೇಯರ್	(ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ)
Area
• ಮಹಾನಗರ	೪೬೧.೬೦ km2 (೧೭೮.೨೨ sq mi)
• Metro	೭೨೨ km2 (೨೭೯ sq mi)
Elevation	೩೪.೬೮ m (೧೧೩.೭೮ ft)
Population  (೨೦೨೧)
• ಮಹಾನಗರ	೬೯೩೬೫೩೪
• Rank	ಗುಜರಾತ್‌ನಲ್ಲಿ ೨ನೇ ಸ್ಥಾನ
• ಮೆಟ್ರೋ ಸ್ಥಾನ	೯ನೇ ಸ್ಥಾನ
• ನಿವಾಸಿಗಳ ಹೆಸರು	ಸೂರತಿ
Time zone	UTC+೫:೩೦ (ಭಾರತೀಯ ಮಾನಕ ಸಮಯ)
ಪಿನ್ ಕೋಡ್(ಗಳು)	೩೯೪xxx, ೩೯೫xxx
Area code	೦೨೬೧
Vehicle registration	GJ-೦೫, GJ-೧೯, GJ-೨೮
ಲಿಂಗಾನುಪಾತ	೧.೨೭ ♂/♀
ನಗರ ಯೋಜನೆ ಸಂಸ್ಥೆ	ಸೂರತ್ ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (SUDA)
ಭಾಷೆ	ಗುಜರಾತಿ
ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಮಾಣ	೮೬.೬೫%
ಒಟ್ಟು ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪನ್ನ	$೬೦ ಬಿಲಿಯನ್
Website	suratmunicipal.gov.in

ಸೂರತ್ ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯಪುರವು ಭಾರತದ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯವಾದ ನಗರ. ೨೦೧೦ರ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೨೦೦೧ರಕ್ಕಿಂತ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಅತಿ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ನಗರಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವದ ದೊಡ್ಡ ನಗರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ೩೬ನೆ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.

ಸ್ತಿತ

ಸೂರತ್ ಭಾರತದ ವಾಯವ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ಜಿಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ ನಗರ. ತಪತಿ ನದಿಯ ಮುಖಭಾಗದ ಬಲದಂಡೆಯಲ್ಲಿರುವ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಎರಡನೆಯ ಮಹಾನಗರ. ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ 240 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.ನಗರ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ೪೬೧ ಚ.ಕಿಮೀ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೨೦೨೧ ಅಂದಾಜು 69,36,534.

ನಗರ

ಸೂರತ್ ಒಂದು ಬಂದರು ನಗರ. ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ಅಂಕುಡೊಂಕಾದ ರಸ್ತೆಗಳೂ ಒತ್ತೊತ್ತಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದ ಮನೆಗಳೂ ಇವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳಾದ ನವ್ ಸೈಯದ್ ಸಾಹೇಬ್ ಮಸೀದಿ ಮತ್ತು ಒಂಬತ್ತು ಗೋರಿ, 1540ರಲ್ಲಿ ಖುದವಾದ್ ಖಾನ್‍ನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಸೀದಿ ಮತ್ತು ಅವನ ಗೋರಿ, 1546ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಅರಮನೆ, 1639ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಇಂದ್ರೂಸ್ ಮಸೀದಿ ಮತ್ತು ಗೋಸಾವಿ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ.

ಸ್ಥಾಪನೆ

ಸೂರತ್ ನಗರ ಸ್ಥಾಪನೆ ಬಗ್ಗೆ ಸರಿಯಾದ ಮಾಹಿತಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಗೋಪಿಕೆರೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಗೋಪಿ ಎಂಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ 1516ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸೂರಜ್‍ಪುರ್ ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯಪುರ್ ಎಂದು ಇಂದಿನ ಸೂರತ್ ನಗರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿದನೆಂದು ಹೇಳುವರು. 1520ರ ವೇಳೆಗೆ ಇದನ್ನು ಸೂರತ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಕೆಲವು ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಈ ನಗರ ಇನ್ನೂ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೇ ಇತ್ತೆಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ.

ಇತಿಹಾಸ

ಸೂರತ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು 1194ರಲ್ಲಿ ಮಹಮ್ಮದ್ ಘೋರಿಯ ಸೇನಾಪತಿ ಕುತ್ಬುದ್ದೀನ್ ಐಬಕ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದನು. 1347ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ ಸುಲ್ತಾನ ಮಹಮ್ಮದ್ ತೊಗಲಕ್ ಈ ನಗರವನ್ನು ಸುಲಿಗೆ ಮಾಡಿದನು. ಆತನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಫಿರೋಜ್ ಷಾ ತೊಗಲಕ್ 1373ರಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಕೋಟೆ ಕಟ್ಟಿಸಿದನು. 1514ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಯಾತ್ರಿಯೊಬ್ಬ ಸೂರತ್ ನಗರವನ್ನು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರು ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು 1512 ಮತ್ತು 1530ರಲ್ಲಿ ಈ ನಗರವನ್ನು ಸುಟ್ಟು ಹಾಕಿದರು. 1546ರಲ್ಲಿ ಮೊಗಲ್ ಸುಲ್ತಾನರು ಅರಮನೆ ಮತ್ತು ನಗರ ಭಾಗವನ್ನು ಮತ್ತೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಮೊಗಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ದೊರೆಯಾದ ಅಕ್ಬರ್ 1573ರಲ್ಲಿ ಸೂರತ್ ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡನು. ಅನಂತರ 100 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಇಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ನೆಲೆಸಿತ್ತು. 1612ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಾರ್ಖಾನೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 1616ರಲ್ಲಿ ಡಚ್ಚರು ಈ ನಗರವನ್ನಾಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಮರಾಠ ಸಾಮ್ರಾಟ ಶಿವಾಜಿ ಈ ನಗರದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದನು. 1800ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಗರವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ರೇಷ್ಮೆ, ರೇಷ್ಮೆಬಟ್ಟೆ, ಜರತಾರಿ ಕಸೂತಿ ಮಾಡಿದ ರೇಷ್ಮೆವಸ್ತ್ರ, ಮಸ್ಲಿನ್, ಕೆತ್ತನೆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮೆಕ್ಕಾ, ಯೆಮೆನ್, ಬಾಸ್ರಾ(ಇರಾಕ್) ಮತ್ತು ಸುಮಾತ್ರ(ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾ) ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ವಾಣಿಜ್ಯ

ಸೂರತ್ ನಗರದ ಮುಖ್ಯ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿವು: ರೇಷ್ಮೆ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ಜವಳಿ, ಹಡಗು ನಿರ್ಮಾಣ, ಜರಿ ಕೆಲಸ, ಕಸೂತಿ, ದಂತಕೆತ್ತನೆ, ಗಂಧ ಕೆತ್ತನೆ ಇತ್ಯಾದಿ 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿದ್ದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ದರ್ಜೆ ಮಸ್ಲಿನ್ ಜವಳಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ 1950ರಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಪಾರ್ಸಿ ಸಮುದಾಯದವರು ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲಸಿದರಂತೆ. ಮುಂದೆ ಹಿಂದೂ, ಮುಸ್ಲಿಮ್, ಜೈನರು ಬಂದರು. ಇವರೆಲ್ಲರ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಮಸೀದಿ, ಜೈನಾಲಯಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ. ಸಿಲ್ಕ್ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ಬಟ್ಟೆಗಳ ಹಾಗೂ ಹೆಂಗಸರ ಅಚ್ಚು ಮೆಚ್ಚಿನ ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಕೈಬಳೆಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಸೂರತ್ ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಸೂರತ್ ಹಿಂದೆ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಮುದ್ರ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಮರಳಿನ ಅಧಿಕ ಶೇಖರಣೆಯಿಂದಾಗಿ ಮತ್ತು ಮುಂಬಯಿ ಬಂದರನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶವುಂಟಾದ್ದರಿಂದ ಇದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಹತ್ತಿ, ಹತ್ತಿಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಮರದ ದಿಮ್ಮಿಯನ್ನು ಈ ಬಂದರಿನಿಂದ ಸಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

• GeoHack – Surat
• Website of Surat Municipal Corporation
• Pincode list (Archived 28 February 2021 ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಮೆಷಿನ್ ನಲ್ಲಿ.)
•  "Surat" . Collier's New Encyclopedia. 1921. {{cite encyclopedia}}: Cite has empty unknown parameters: |HIDE_PARAMETER10=, |HIDE_PARAMETER4=, |HIDE_PARAMETER8=, |HIDE_PARAMETER6=, |HIDE_PARAMETER9=, |HIDE_PARAMETER1=, |HIDE_PARAMETER5=, |HIDE_PARAMETER7=, |HIDE_PARAMETER3=, and |HIDE_PARAMETER2= (help)
• "Surat" . New International Encyclopedia. 1905.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಲೇಖನದ ವಿಷಯವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ:

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಸೂರತ್