ಸದಸ್ಯ:Tanvi Reddy 2310897/ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಪುಟ

ಬೋಳೇಶಂಕರ ನಾಟಕ

ಡಾ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಕಂಬಾರ ಅವರ 'ಬೋಳೇಶಂಕರ' ನಾಟಕವು ಕನ್ನಡ ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನಾಟಕವು ಜಾನಪದ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಸೊಗಡನ್ನು ತನ್ನ ಕಥಾಹಂದರ, ಭಾಷಾ ಶೈಲಿ, ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದೆ. ಬೋಳೇಶಂಕರನ ಪಾತ್ರವು ಸರಳತೆ, ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನ, ಮತ್ತು ಚಾತುರ್ಯದ ಸಂಕಲನವಾಗಿದ್ದು, ಅವನು ತನ್ನ ಸತ್ವದ ಮೂಲಕ ಎದುರಾಗುವ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾನೆ.

ನಾಟಕವು ಬೋಳೇಶಂಕರನ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ, ಇವನಿಗೆ ಜೀವನದ ಕುರಿತಾಗಿ ಗಾಢ ತಾತ್ವಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಇತರರು ಆತನ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯತೆಯನ್ನು ಮೂರ್ಖತನವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವನು ಬದುಕಿನ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಅರ್ಥವನ್ನು ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಿಸಿರುವವನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಅವನಿಗೆ ಸ್ವಾರ್ಥ, ಭಯ, ಅಹಂಕಾರ ಎಂಬ ಭಾವನೆಗಳೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇವನನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಲವು ಪಾತ್ರಗಳು ಬರುತ್ತಾರೆ. ಅವನ ಅಣ್ಣಂದಿರು ಸರದಾರ ಸೋಮಣ್ಣ ಮತ್ತು ಸವ್ಕಾರ್ ಕಾಮಣ್ಣ, ತಮ್ಮ ಲಾಭದಾಸೆಯಿಂದ ಪಿಶಾಚಿಗಳ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪಿಶಾಚಿಗಳು ಮನುಷ್ಯರ ದುರ್ಬಲತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅವರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಬೋಳೇಶಂಕರನ ತಾತ್ವಿಕ ಚಿಂತನಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಚಾಕಚಕ್ಯತೆಯು ಅವನನ್ನು ಈ ಎಲ್ಲಾ ಬಲೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯ ಎರಡನ್ನೂ ಕಂಬಾರ ಅತ್ಯಂತ ನಯವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ನಾಟಕದ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹಾಸ್ಯವು ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನದ ಜಾಣ್ಮೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಪಿಶಾಚಿಗಳು ಶಕ್ತಿಯ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೂ, ಅವುಗಳ ಮನುಷ್ಯರ ಕಪ್ಪು ಮನಸ್ಸಿನ ಚಿತ್ರೀಕರಣವೆಂಬ ಅರ್ಥವೂ ಇಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ. ಕಂಬಾರ ಈ ನಾಟಕದ ಮೂಲಕ ಜಾತಿ, ಆರ್ಥಿಕ ಅಸಮಾನತೆ, ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.

ನಾಟಕದ ಪಾತ್ರಗಳು ಬಹಳ ಗಾಢ ಮತ್ತು ನೈಜವಾಗಿವೆ. ಬೋಳೇಶಂಕರನ ಪಾತ್ರವು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆ ಎದುರಾಗುವ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿತ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿಯನ್ನೇ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಅವನಿಗೆ ಹಣ, ಅಧಿಕಾರ, ಹಾಗೂ ಬೇರೆಯವರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲ. ಅವನು ತಾನೇ ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ಹೇಗೆ ರೂಪಿಸಬೇಕೋ ಆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಇತರರು ಅವನ ಸರಳತೆಯನ್ನು ದುರ್ಬಲತೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಅವನನ್ನು ಮೋಸಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇತರ ಪಾತ್ರಗಳಾದ ಸರದಾರ ಸೋಮಣ್ಣ, ಸವ್ಕಾರ್ ಕಾಮಣ್ಣ, ಮತ್ತು ಪಿಶಾಚಿಗಳು ತಾವು ಏನು ಬೇಕಾದರೂ ಸಾಧಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ವಾಸ್ತವಾತೀತ ಭ್ರಮೆಯಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವರ ಆತನ್ಮಹತ್ವತೆ, ದುರಾಸೆ, ಮತ್ತು ಸ್ವಾರ್ಥವೇ ಅವರ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿಮರ್ಶಕರು ಈ ನಾಟಕವನ್ನು ಒಂದು ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಇದನ್ನು ಹಾಸ್ಯನಾಟಕವೆಂದೂ, ಕೆಲವು ವೇಳೆ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ನಾಟಕವೆಂದೂ ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ವಸ್ತುಶೈಲಿಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನಜೀವನದಿಂದ ಲಭಿಸಿದ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಕಂಬಾರರು ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಮಿಶ್ರಗೊಳಿಸಿ ಈ ನಾಟಕವನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ್ದು, ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನ ಅನುಭವವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

'ಬೋಳೇಶಂಕರ' ನಾಟಕವು ಹಾಸ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ನಾಟಕ. ಇದು ಹಾಸ್ಯಮಯ ನಾಟಕ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಮನುಷ್ಯ ಜೀವನದ ಗಂಭೀರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಕೃತಿ. ಕಂಬಾರ ಅವರು ಇದನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗ, ತತ್ವಜ್ಞಾನ, ಜಾನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯವನ್ನು ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ನಾಟಕವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರೇಕ್ಷಕನಿಗೆ, ಓದುಗರಿಗೆ ಮನನಕ್ಕಿಳಿಯುವ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರ ಬೋಳೇಶಂಕರ, ಸರಳ, ನಿಸ್ಸಾಂದಿಗ್ಧ, ಮತ್ತು ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ಅತ್ಯಂತ ನಿರಹಂಕಾರಿ, ಅವನಿಗೆ ಸಂಪತ್ತು, ಅಧಿಕಾರ, ಅಥವಾ ಸಮಾಜದ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತೆ ಇಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಒಬ್ಬ ನಿಷ್ಕಲ್ಮಶ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸುತ್ತ ಸಾಗುವ ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ, ಇತರ ಪಾತ್ರಗಳು ಅವನ ಸರಳತೆಯನ್ನೇ ದುರ್ಬಲತೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತವೆ.

ಬೋಳೇಶಂಕರನ ಅಣ್ಣಂದಿರು ಸರದಾರ ಸೋಮಣ್ಣ ಮತ್ತು ಸವ್ಕಾರ್ ಕಾಮಣ್ಣ - ಲೌಕಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಲಾಭದಾಸೆ ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿಪಾಸ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು. ಅವರು ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಪಿಶಾಚಿಗಳ ಸಹಾಯವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮುಂದಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಈ ಪಿಶಾಚಿಗಳು ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವದ ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅವರನ್ನು ಆಳಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಪಿಶಾಚಿಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಬೋಳೇಶಂಕರನ ನಿರ್ಹಂಕಾರ, ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಚಿಂತನೆ, ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಚಾತುರ್ಯವೇ ಅವನ ಶಸ್ತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ.

ನಾಟಕವು ಮುಗಿಯುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನಾವು ಬೋಳೇಶಂಕರನ ನೈತಿಕ ಹೋರಾಟ, ಅವನ ಆದರ್ಶ ಮತ್ತು ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೊಗಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅವನ ಸರಳತೆ, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ, ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚಿಂತನೆ ಪಿಶಾಚಿಗಳನ್ನೂ ಮರುಮನೆ ಮಾಡುವಷ್ಟು ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿದೆ.

ನಾನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿ 'ಬೋಳೇಶಂಕರ' ನಾಟಕವನ್ನು ಓದಿದಾಗ, ಇದು ನನ್ನಿಗೆ ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಕರವಾಗಿ ತೋರಿಸಿತು – ಒಂದು ಕಡೆ ಇದು ತುಂಬಾ ವಿಭಿನ್ನ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕ ಹಾಸ್ಯಭರಿತ ನಾಟಕ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಇರುವ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ವಿಚಾರಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ತೂಕದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುವವು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾಟಕಗಳು ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಈ ನಾಟಕವು ಹಾಸ್ಯ, ತಾತ್ತ್ವಿಕತೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯವನ್ನು ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಮ್ಮೆ ಮನರಂಜನೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ತಲೆಕೆಡಿಸುವಷ್ಟು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ.

ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೇ ಬೋಳೇಶಂಕರನ ಪಾತ್ರ. ಅವನ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದರೂ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವನ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮತ್ತು ಲೌಕಿಕತೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಅರ್ಥವಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ನಾನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿ ಇದನ್ನು ಓದಿದಾಗ, "ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಯಾರಾದರೂ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯತೆಯಿಂದ ಇರಬಹುದಾ?" ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮೂಡಿತು. ಅವನ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ಅರ್ಥಗರ್ಭಿತ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆಯೇ, ಅಥವಾ ಅದು ಕೇವಲ ಹಾಸ್ಯಾತ್ಮಕವಾಗಿ ತೋರಿಸಲಾದ ಅಸಾಧ್ಯ ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಉದಾಹರಣೆಯೇ ಎಂಬುದು ಗೊಂದಲ ಹುಟ್ಟಿಸಿತು.

ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯ ಈ ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆ. ನಾನು ಇದನ್ನು ಓದಿದಾಗ, ಕೆಲವೊಂದು ದೃಶ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಗಿಸೋದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಲಿನ ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಆಲೋಚನೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಪಿಶಾಚಿಗಳ ಪಾತ್ರಗಳು ನಿರೀಕ್ಷೆಯಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳನ್ನು ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಯಾನಕ ಶಕ್ತಿಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ, ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಸೊಗಸಾದ ಪತನ ತೀರಾ ಸುಲಭವಾಗಿ ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಅನಿಸಿತು. "ನಿಜಕ್ಕೂ ಪಿಶಾಚಿಗಳು ಹೀಗೆ ಪರಾಭವಗೊಳ್ಳಬಹುದಾ?" ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮೂಡಿತು. ಅವು ಬೋಳೇಶಂಕರನ ತತ್ತ್ವಶಕ್ತಿಗೆ ಬಲಿಹೋಗುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡುವಷ್ಟು ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿದ್ದರೆ, ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂವಾದಗಳು ಆಗಬಹುದಾಗಿತ್ತು.

ನಾಟಕದ ತಾತ್ತ್ವಿಕತೆ ಸಹ ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸುವ ಅಂಶ. ಅದು ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಭೋಗಲಾಲಸದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಾನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿ ಇದನ್ನು ಓದಿದಾಗ, ಈ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಚನೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಕೆಲವು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದು ಅತಿಯಾದ ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಚರ್ಚೆಯಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ನಾಟಕದ ಪ್ರಹಸನಭರಿತ ಶೈಲಿಯ ತೀವ್ರತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇತ್ತು.

ಭಾಷೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ, ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶೈಲಿ ಬಹಳ ಮನರಂಜನೆಯಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅದು ಅರ್ಥವಾಗುವುದೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದೆ. ನಾನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿ ಓದಿದಾಗ, ಕೆಲವೊಂದು ಶಬ್ದಗಳು ಮತ್ತು ಉಪಮೆಗಳು ನನಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಗೊಂದಲವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದವು. ಆದರೆ ಒಮ್ಮೆ ಅವುಗಳ ಅರ್ಥವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ನಾಟಕದ ಶೈಲಿಯ ವಿಶೇಷತೆ ನನ್ನ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು.

ಒಟ್ಟಾರೆ, 'ಬೋಳೇಶಂಕರ' ನಾಟಕ ಮನರಂಜನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಆಳವಾದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಿರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿ, ಇದು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಓದಿದಾಗ ತುಂಬಾ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತದ್ದು ಅಲ್ಲ. ಪುನಃ ಓದಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಹಾಸ್ಯ, ತಾತ್ತ್ವಿಕತೆ, ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯ ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಅನುಭವ ನೀಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವು ಪರಸ್ಪರ ಹೋರಾಟದಲ್ಲೇ ಮುಗಿದಂತೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.