ಲ್ವೀವ್

ಲ್ವಿವ್ — ಯುನೆಸ್ಕೋ ಸಾಹಿತ್ಯ ನಗರ
ಯುನೆಸ್ಕೋ ಸೃಜನಶೀಲ ನಗರಗಳ ಜಾಲ (Creative Cities Network)
ಲ್ವಿವ್‌ನ ರಿನೊಕ್ ಚೌಕ
ದೇಶ	ಉಕ್ರೇನ್
ವರ್ಗ	ಸಾಹಿತ್ಯ (Literature)
ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದ ವರ್ಷ	೨೦೧೫
ಸ್ಥಾನಮಾನ	ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಮೊದಲ ಯುನೆಸ್ಕೋ ಸೃಜನಶೀಲ ನಗರ

ಲ್ವಿವ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಐದನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ದೇಶದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಇದು 7,23,403 (2025 ರ ಅಂದಾಜು) ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಲ್ವಿವ್ ಒಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಲ್ವಿವ್ ರಾಯನ್‌ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ರುಥೇನಿಯಾದ ರಾಜ ಡೇನಿಯಲ್ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗನಾದ ಗಲಿಷಿಯಾದ ಲಿಯೋ I ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಲ್ವಿವ್‌ಗೆ ಇಡಲಾಗಿದೆ. ತನ್ನ ಇತಿಹಾಸದುದ್ದಕ್ಕೂ ಈ ನಗರವು ಹಲವಾರು ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

14 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹ್ಯಾಲಿಚ್, ಚೆಲ್ಮ್, ಬೆಲ್ಜ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಜೆಮಿಸ್ಲ್ ಅನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿ ಲ್ವಿವ್ ರೆಡ್ ರುಥೇನಿಯಾ ಮತ್ತು ಗಲಿಷಿಯಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಇದು 1272 ರಿಂದ 1340 ರವರೆಗೆ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಆಫ್ ಗಲಿಷಿಯಾ-ವೋಲ್ಹಿನಿಯಾ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು, ಬಳಿಕ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇದು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ರಾಜ ಮೂರನೇ ಕ್ಯಾಸಿಮಿರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್‌ನ ಕೈಸೇರಿತು. 1356 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಸಿಮಿರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಇದಕ್ಕೆ ಪಟ್ಟಣದ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು. 1434 ರಿಂದ, ಇದು ಪೋಲೆಂಡ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರುಥೇನಿಯನ್ ವಾಯ್ವೊಡೆಶಿಪ್‌ನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. 1772 ರಲ್ಲಿ, ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಮೊದಲ ವಿಭಜನೆಯ ನಂತರ, ನಗರವು ಹ್ಯಾಬ್ಸ್ಬರ್ಗ್ ಅರೆ-ಸ್ವಾಯತ್ತ ಪೋಲಿಷ್-ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಗಲಿಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಲೋಡೋಮೆರಿಯಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಯಿತು. 1918 ಮತ್ತು 1939 ರ ನಡುವೆ, ನಗರವು ಎರಡನೇ ಪೋಲಿಷ್ ಗಣರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಲ್ವೊವ್ ವಾಯ್ವೊಡೆಶಿಪ್‌ನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಗರದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು, ಜೊತೆಗೆ ಲ್ವೊವ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಮ್ಯಾಥಮ್ಯಾಟಿಕ್ಸ್, ಲ್ವೊವ್ ಹಿಸ್ಟಾರಿಕಲ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಮತ್ತು ಲ್ವೊವ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಎಕನಾಮಿಕ್ಸ್‌ನಂತಹ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೂಡ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡವು. 1939 ರಲ್ಲಿ ಪೋಲೆಂಡ್ ಮೇಲಿನ ಜರ್ಮನ್-ಸೋವಿಯತ್ ಆಕ್ರಮಣದ ನಂತರ, ಲ್ವೊವ್ ಅನ್ನು ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನ್ ಆಕ್ರಮಣಗಳಿಂದ ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಾನಿಯಾಗದೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿತು. ಫೆಬ್ರವರಿ 1946 ರಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅಂದಾಜು 80-90% ನಷ್ಟು ಜನರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಈ ನಗರವು ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಸೋವಿಯತ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಯಿತು. 1991 ರಲ್ಲಿ, ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಛಿದ್ರವಾದ ನಂತರ, ಲ್ವಿವ್ ಉಕ್ರೇನ್‌ಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿತು

ನಗರದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಡೆಗಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಬೀದಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. \ನವೋದಯ, ಬರೊಕ್, ನವ-ಕ್ಲಾಸಿಸಿಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಆರ್ಟ್ ನೌವಿಯೊ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಶೈಲಿಗಳ ವಿಂಗಡಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಗರ ಕೇಂದ್ರವು ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲಿನ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದಿಂದಾಗಿ ಇದನ್ನು ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ತಾಣವಾಗಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಲ್ವಿವ್ ಅನೇಕ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಲ್ವಿವ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಹಾಗೂ ಲ್ವಿವ್ ಪಾಲಿಟೆಕ್ನಿಕ್‌ನಂತಹ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ನಗರವು ಅಕಾಡೆಮಿಕ್ ಸಿಂಫನಿ ಆರ್ಕೆಸ್ಟ್ರಾ ಆಫ್ ಲ್ವಿವ್ ಫಿಲ್ಹಾರ್ಮೋನಿಕ್ ಮತ್ತು ಲ್ವಿವ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಆಫ್ ಒಪೆರಾ ಅಂಡ್ ಬ್ಯಾಲೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ.

ಸ್ಥಾನಮಾನದ ಅರ್ಥ

ಯುನೆಸ್ಕೋ ಸೃಜನಶೀಲ ನಗರಗಳ ಜಾಲ ಏಳು ಸೃಜನಶೀಲ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ (ಸಾಹಿತ್ಯ, ಚಲನಚಿತ್ರ, ಸಂಗೀತ, ಕರಕುಶಲ ಕಲೆ, ವಿನ್ಯಾಸ, ಮಾಧ್ಯಮ ಕಲೆ, ಪಾಕಶಾಸ್ತ್ರ) ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಉದ್ಯಮಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ನಗರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. "ಸಾಹಿತ್ಯ ನಗರ" ಸ್ಥಾನಮಾನ ಲ್ವಿವ್‌ಗೆ ಪ್ರಕಾಶನ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಅನುವಾದ, ಬರಹಗಾರರ ನಿವಾಸ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳ ಮೂಲಕ ಜಾಗತಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಜಾಲದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸಿದೆ.

ಆಧುನಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಜೀವನ

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಲ್ವಿವ್ ಬುಕ್‌ಫೋರಂ ಎಂಬ ಪ್ರಮುಖ ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಉಕ್ರೇನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ೨೦೨೨ರ ಯುದ್ಧದ ಆರಂಭದ ನಂತರವೂ ಈ ನಗರ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದ್ದು, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮೂಲಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಥೈರ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡ ಬರಹಗಾರರು ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಕರಿಗೆ ಲ್ವಿವ್ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಆಶ್ರಯ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳವನ್ನೂ ಒದಗಿಸಿದೆ, ಇದರಿಂದ ನಗರದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಇನ್ನಷ್ಟು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿದೆ.

ಭೂಗೋಳ

ಲ್ವಿವ್ ರೊಜ್ಟೋಚಿಯಾದ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ಪೋಲಿಷ್ ಗಡಿಯಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 70 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (43 ಮೈಲುಗಳು) ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಕಾರ್ಪಾಥಿಯನ್ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ 160 ಕಿ.ಮೀ (99 ಮೈಲುಗಳು) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಲ್ವಿವ್‌ ಸಮುದ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ ಸರಾಸರಿ 296 ಮೀಟರ್ (971 ಅಡಿ) ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸ್ಥಳ 'ವೈಸೊಕಿ ಝಾಮೊಕ್' ಕೋಟೆ (ಹೈ ಕ್ಯಾಸಲ್), ಇದು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 409 ಮೀಟರ್ (1,342 ಅಡಿ) ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಕೋಟೆಯು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ, ಹಸಿರು-ಗುಮ್ಮಟದ ಚರ್ಚ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಗರ ಕೇಂದ್ರದ ಅದ್ಭುತ ನೋಟವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಹಳೆಯ ಗೋಡೆಯಿಂದ ಆವೃತವಾದ ನಗರವು ಪೋಲ್ಟ್ವಾ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಹೈ ಕ್ಯಾಸಲ್‌ನ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿತ್ತು. 13 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ನದಿಯನ್ನು ಸರಕುಗಳ ಸಾಗಣೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ನಗರದೊಳಗೆ ಹರಿಯುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪೋಲ್ಟ್ವಾ ನದಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು; ಈ ನದಿಯು ಲ್ವಿವ್‌ನ ಮಧ್ಯ ಭಾಗದ ಬೀದಿಯಾದ ಲಿಬರ್ಟಿ ಅವೆನ್ಯೂ ಮತ್ತು ಲ್ವಿವ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಆಫ್ ಒಪೆರಾ ಅಂಡ್ ಬ್ಯಾಲೆಯ ನೇರ ಅಡಿಯಲ್ಲೇ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.

ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು

ಲ್ವಿವ್ ಹಲವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಶತಮಾನಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯ ಅಪರೂಪದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಸಂಗ್ರಹಗಳಿವೆ. ನಗರದ "ಸಾಹಿತ್ಯ ನಗರ" ಕಚೇರಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಬರಹಗಾರರಿಗೆ ಅನುದಾನ, ಅನುವಾದಕರಿಗೆ ನಿವಾಸ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಶಾಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಓದುವ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಬಹುಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಇತಿಹಾಸ ಹೊಂದಿರುವ ಲ್ವಿವ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್, ಪೋಲಿಷ್, ಯಹೂದಿ, ಜರ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬೆಳೆದವು. ಆಸ್ಟ್ರೋ-ಹಂಗೇರಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಈ ನಗರ ಮಧ್ಯ ಯುರೋಪಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬೌದ್ಧಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಈ ಬಹುಪದರದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯೇ ಯುನೆಸ್ಕೋ ಮಾನ್ಯತೆಗೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ನಗರದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಸೃಜನಶೀಲ ನಗರಗಳ ಜಾಲ

ಯುನೆಸ್ಕೋ ಸೃಜನಶೀಲ ನಗರಗಳ ಜಾಲ ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು, ಇಂದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ನೂರಾರು ನಗರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗುವ ನಗರಗಳು ತಮ್ಮ ಸೃಜನಶೀಲ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ನಗರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬದ್ಧತೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಲ್ವಿವ್‌ನ ಸೇರ್ಪಡೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.