ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ನಗರದ ಪುರಾತತ್ವ ಅವಶೇಷಗಳು
| ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ನಗರದ ಪುರಾತತ್ವ ಅವಶೇಷಗಳು 良渚古城遗址 | |
|---|---|
ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ಪುರಾತತ್ವ ತಾಣ | |
| ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ | |
| ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರು | Archaeological Ruins of Liangzhu City |
| ದೇಶ | ಚೀನಾ |
| ಪ್ರಾಂತ್ಯ | ಝೆಜಿಯಾಂಗ್ (ಹಾಂಗ್ಝೌ) |
| ಮಾನದಂಡ | ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ: (iii), (iv) |
| ಉಲ್ಲೇಖ ಸಂಖ್ಯೆ | ೧೫೯೨ |
| ಶಾಸನ ವರ್ಷ | ೨೦೧೯ |
| ಪ್ರದೇಶ | ೧,೪೩೩.೬೬ ha |
| ಬಫರ್ ವಲಯ | ೯,೯೮೦.೨೯ ha |
| ಕಾಲಮಾನ | ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೩೩೦೦ – ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೩೦೦ |
| ಪ್ರಥಮ ಶೋಧ | ೧೯೩೬ (ಶಿ ಷಿಂಗ್ಗೆಂಗ್) |
| ಸಂಸ್ಕೃತಿ | ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ನವಶಿಲಾಯುಗ ಸಂಸ್ಕೃತಿ |
ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ನಗರದ ಪುರಾತತ್ವ ಅವಶೇಷಗಳು ಚೀನಾದ ಝೆಜಿಯಾಂಗ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಹಾಂಗ್ಝೌ ನಗರದ ಬಳಿ ಇರುವ ನವಶಿಲಾಯುಗದ ಪುರಾತತ್ವ ತಾಣ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೩೩೦೦ರಿಂದ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೩೦೦ರವರೆಗೆ ಬೆಳಗಿದ ಈ ನಗರ, ಯಾಂಗ್ತ್ಸೆ ನದಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಒಂದು ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಾಜ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.[೧] ಚೀನೀ ನಾಗರಿಕತೆಗೆ ೫,೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪುರಾವೆಯಾಗಿ ಈ ತಾಣವನ್ನು ಯುನೆಸ್ಕೋ ಗುರುತಿಸಿದ್ದು, ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.[೨] ೧,೪೩೩.೬೬ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಮೂಲ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ೯,೯೮೦ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಬಫರ್ ವಲಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ತಾಣ, ಭತ್ತ ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ನಗರ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಅಪೂರ್ವ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.[೨]
ಶೋಧ ಇತಿಹಾಸ
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
ಈ ತಾಣವನ್ನು ೧೯೩೬ರಲ್ಲಿ ಪುರಾತತ್ವಜ್ಞ ಶಿ ಷಿಂಗ್ಗೆಂಗ್ ಅವರು ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿ ಶೋಧಿಸಿದರು.[೧] ದಶಕಗಳ ಉತ್ಖನನದ ನಂತರ, ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ಪುರಾತತ್ವಜ್ಞರು ಸುಮಾರು ೩ ದಶಲಕ್ಷ ಚದರ ಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರ ಗೋಡೆಯ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು; ಇದು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನವಶಿಲಾಯುಗದ ನಗರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಸಾಬೀತಾಯಿತು.[೨] ಈ ಶೋಧದ ನಂತರ ನಡೆದ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ನಗರದ ಸುತ್ತಲಿನ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಜಲ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಉಪಗ್ರಾಮಗಳ ಜಾಲವೂ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿತು, ಇದರಿಂದ ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪುರಾತನ ಗ್ರಾಮವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಸಂಘಟಿತ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತೆಂದು ಪುರಾತತ್ವಜ್ಞರು ದೃಢಪಡಿಸಿದರು.[೧]
ನಗರ ಮತ್ತು ಜಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ನಗರ ಸಂಕೀರ್ಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಗೋಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿತ ಜಲ ನಿರ್ವಹಣಾ ಜಾಲವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ; ಎಂಟು ಜಲದ್ವಾರಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ಭೂಮಾರ್ಗ ದ್ವಾರ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶದಾದ್ಯಂತ ದೋಣಿ ಮತ್ತು ಬಿದಿರಿನ ತೆಪ್ಪಗಳ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದವು.[೧] ನಗರದ ಸುತ್ತಲಿನ ಎತ್ತರದ ಮತ್ತು ತಗ್ಗಿನ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳ ಜಾಲ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಬೃಹತ್ ಜಲಾಶಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರವಾಹ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ಎರಡಕ್ಕೂ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿವರಿಸಿದೆ.[೨] ಸಾಂಗ್ಷಾನ್ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಯಿಂದ ಹರಿಯುವ ನೀರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳ ಜಾಲ ಸುಮಾರು ೧೦೦ ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದೇ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಭತ್ತದ ಗದ್ದೆಗಳಿಗೆ ನೀರಾವರಿಯನ್ನೂ ಒದಗಿಸುತ್ತಿತ್ತು.[೧]
ಮೋಜಿಯಾವೊಷಾನ್ ಅರಮನೆ ಮತ್ತು ಫಾನ್ಷಾನ್ ಸಮಾಧಿ
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]ನಗರದ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಮೋಜಿಯಾವೊಷಾನ್ ಅರಮನೆ ಸಂಕೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮಣ್ಣಿನ ವೇದಿಕೆಗಳಿದ್ದು, ಇವು ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದವು; ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ವೇದಿಕೆ ೧೬.೫ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿದ್ದು, ನಗರದ ಗೋಡೆಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಎತ್ತರವಾಗಿತ್ತು.[೧] ಫಾನ್ಷಾನ್ ಸಮಾಧಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ೧೧ ಗೋರಿಗಳಿಂದ ೧,೨೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಲಾಕೃತಿಗಳು ದೊರೆತಿದ್ದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ೯೦%ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಅಮೂಲ್ಯ ಜೇಡ್ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿವೆ; ಇವು ಆಡಳಿತಗಾರರ ರಾಜಲಾಂಛನಗಳಾಗಿದ್ದವೆಂದು ಪುರಾತತ್ವಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.[೧] ಝಾಂಗ್ಜಿಯಾಗಾಂಗ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಕರಕುಶಲ ಕಾರ್ಯಾಗಾರಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕ ವಿಭಜನೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಜೇಡ್ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಕಾರ್ಯದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.[೧] ಇದಲ್ಲದೆ, ಸಮಾಧಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿನ ಕಲಾಕೃತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿನ ಗಮನಾರ್ಹ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಾಮಾಜಿಕ ಶ್ರೇಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತೆಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.[೨]
ಜೇಡ್ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಲಾಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಣಾ ನಳಿಕೆಗಳಾದ ಜೇಡ್ ಕಾಂಗ್, ಸೇನಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುವ ಜೇಡ್ ಯುಯೆ ಕೊಡಲಿಗಳು, ಜೇಡ್ ಬಿ ಚಕ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಪ್ರಮುಖವಾದ ದೇವತಾ ಮುಖಗಳ ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಸೇರಿವೆ.[೧] ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕೆತ್ತನೆಯ ಜೇಡ್ ವಸ್ತುಗಳು ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ಸಮಾಜದ ಶ್ರೇಣೀಕೃತ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಕುಶಲಕರ್ಮಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ.[೨] ದೇವತಾ-ಮುಖ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ ಆಕೃತಿಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಈ ಕೆತ್ತನೆಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣ ಶಿಲಾ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ಕೈಯಾರೆ ರೂಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಆ ಕಾಲದ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳ ಅಸಾಧಾರಣ ನೈಪುಣ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ; ಇದೇ ಶೈಲಿ ನಂತರದ ಶಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಝೌ ರಾಜವಂಶಗಳ ಜೇಡ್ ಕಲೆಯ ಮೇಲೂ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು.[೧]
ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆ ಪಟ್ಟಿ
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ನಗರದ ಪುರಾತತ್ವ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು (iii) ಮತ್ತು (iv) ಮಾನದಂಡಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಭತ್ತದ ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಸಣ್ಣ ನವಶಿಲಾಯುಗ ಸಮಾಜಗಳಿಂದ ಶ್ರೇಣೀಕೃತ ನಗರ ರಾಜ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಈ ತಾಣ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಯುನೆಸ್ಕೋ ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ.[೨] ಈ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಾಧನೆಗಳು ನಂತರದ ಚೀನೀ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಆಳವಾದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದವು.[೧]
ಇಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿ
[ಬದಲಾಯಿಸಿ]ಇಂದು ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ತಾಣ ಪುರಾತತ್ವ ಉದ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಸುಮಾರು ೩ ದಶಲಕ್ಷ ಚದರ ಮೀಟರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಿ ಮಾರ್ಗಗಳು, ಪ್ರದರ್ಶನ ಸಭಾಂಗಣಗಳು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.[೧] ಲಿಯಾಂಗ್ಝು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನದಿಂದ ದೊರೆತ ಸಾವಿರಾರು ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಸಂಶೋಧಕರು ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಶಕರಿಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಚೀನೀ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಮೂಲವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಮುಖ ಆಕರವಾಗಿ ಈ ತಾಣ ಉಳಿದಿದೆ.[೧] ಪುರಾತತ್ವ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದ ನಡುವಿನ ಸಮತೋಲನ ಕಾಪಾಡುವ ಗುರಿಯೊಂದಿಗೆ, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಉತ್ಖನನ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ, ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿತ ಮಾದರಿಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳ ಮೂಲಕ ಭೇಟಿಗಾರರಿಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.[೧]