ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಹೋಗು

ಕ್ರೇಟರ್

ವಿಕಿಪೀಡಿಯದಿಂದ, ಇದು ಮುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕ್ರೇಟರ್
ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜ
ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿದೆSouthern Celestial Hemisphere ಸಂಪಾದಿಸಿ
ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರುCrater ಸಂಪಾದಿಸಿ
Short nameCrt ಸಂಪಾದಿಸಿ
ಸ್ಮರಣಾರ್ಥkrater ಸಂಪಾದಿಸಿ
ಇವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಡಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದೆLeo, Sextans, Hydra, Corvus, ಕನ್ಯಾರಾಶಿ ಸಂಪಾದಿಸಿ
Described by sourceA field book of the stars, Star Lore of All Ages ಸಂಪಾದಿಸಿ
On focus list of Wikimedia projectWikipedia:Vital articles/Level/4 ಸಂಪಾದಿಸಿ
Maintained by WikiProjectWikiProject Constellations, WikiProject Astronomy ಸಂಪಾದಿಸಿ
Topic has templateTemplate:Stars of Crater ಸಂಪಾದಿಸಿ
Commons categoryCrater (constellation) ಸಂಪಾದಿಸಿ
ಕ್ರೇಟರ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜ
ಕ್ರೇಟರ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜ

ಕ್ರೇಟರ್ ದಕ್ಷಿಣ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜವಾಗಿದೆ . ಈ ಮಸುಕಾದ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜವು 4 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗೋಚರ ಪರಿಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಕ್ರೇಟರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಪ್ ಅಥವಾ ವೈನ್ ಕಪ್ ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ. 2 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಖಗೋಳ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಟಾಲೆಮಿ ಅವರು 48 ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಈ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ್ದಾರೆ . ಗ್ರೀಕ್ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ, ಇದು ಅಪೊಲೊ ದೇವರ ಕಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಇದು ಹೈಡ್ರಾ ( ಐಲಿಯನ್ ) ನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ .

ಇದರ ಏಳು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗೆ ಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಗೆಲಾಕ್ಸಿಗಳು ಕ್ರೇಟರ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದಲ್ಲಿಯೂ ಇವೆ.

ದಂತಕಥೆ

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
Old chart with various constellation figures overlaid onto stars
Corvus, Crater, and other constellations seen around Hydra, from Urania's Mirror (1825). Crater (centre) is depicted as a gold, double-handled cup with decorative filigree.

ಕ್ರಿ.ಪೂ 1100 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಸಂಕಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾದ ಬ್ಯಾಬಿಲೋನಿಯನ್ ನಕ್ಷತ್ರ ಕ್ಯಾಟಲಾಗ್, ಅಟ್ಟಕಾಕ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದಲ್ಲಿರುವ ಕ್ಯುಪಿಡ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. [೧] ಈ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜಗಳು ಮೈಥ್ರಿಯಾರ್ಕ್‌ಗಳ ನಂಬಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದ್ದವು. ಮೈಥ್ರಿಯಾರ್ಕ್‌ಗಳು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಿಂದ ಗ್ರೀಸ್ ಮತ್ತು ರೋಮ್‌ಗೆ ಹರಡಿದಾಗ ಈ ದಂತಕಥೆಗಳು ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ಯುರೋಪಿಗೆ ಹರಡಿದವು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ .[೨]

ಗ್ರೀಕ್ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ, ಅಪೊಲೊ ದೇವರು ತನ್ನ ಸೇವಕ ಕಾಗೆಯನ್ನು ( ಅಥಕಾಕ ) ನೀರು ತರಲು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ, ಕಾಗೆ ಅಂಜೂರದ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಅವು ಹಣ್ಣಾಗಲು ಕಾಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕಾಗೆ ನೀರನ್ನು ತರುವಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ನೀರಿನ ಸರ್ಪವನ್ನು ( ಏಲಿಯನ್ ) ದೂಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ.[೩] ಆದರೂ, ಅಪೊಲೊ ಇದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದು ಸರ್ಪ, ಕಾಗೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಎಸೆಯುತ್ತಾನೆ. [೪] ಕಾಗೆ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಸರ್ಪದ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಕಾಗೆ ನೀರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ದೇವರುಗಳನ್ನು ಮೋಸಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಸಂಕೇತ ಇದು. [೩] ಫಿಲಾರ್ಕಸ್ ಕಪ್‌ನ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಒಮ್ಮೆ, ಎಲುಸಿಸ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಪ್ಲೇಗ್ ಹರಡಿತು. ರಾಜ ಡ್ಯಾಮಿಫೋನ್ ಒಬ್ಬ ಮಾಂತ್ರಿಕನನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದನು. ಮಾಂತ್ರಿಕನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಒಬ್ಬ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಬಲಿ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಆದೇಶಿಸಿದನು. ಡ್ಯಾಮಿಫೋನ್ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕನ್ಯೆಯರನ್ನು ಚೀಟಿ ಮೂಲಕ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವನ ಸ್ವಂತ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.ಆದರೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಪ್ರಭು ಮಾಸ್ಟೀಸಿಯಸ್ ಇದಕ್ಕೆ ಆಕ್ಷೇಪಿಸಿದನು, ಆದ್ದರಿಂದ ಡ್ಯಾಮಿಫೋನ್ ತನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ಬಲಿ ಕೊಟ್ಟನು. ನಂತರ ಮಾಸ್ಟೀಸಿಯಸ್ ಡ್ಯಾಮಿಫೋನ್‌ನ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೊಂದು, ಅವರ ರಕ್ತವನ್ನು ವೈನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ, ಡ್ಯಾಮಿಫೋನ್‌ಗೆ ಕುಡಿಯಲು ಒಂದು ಕಪ್ ಕೊಟ್ಟನು. ಡೆಮಿಫೋನ್ ಇದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಾಗ, ಅವನು ಮಾಸ್ಟೀಸಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಕಪ್ ಅನ್ನು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಎಸೆಯಲು ಆದೇಶಿಸಿದನು. ಈ ಕಪ್ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. [೩]

ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿವರಣೆ

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಈ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜವು ಆಕಾಶದ 282.4 ಚದರ ಡಿಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಆಧುನಿಕ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜಗಳಲ್ಲಿ 53 ನೇ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. [೫] ಇದು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಸಿಂಹ ಮತ್ತು ಕನ್ಯಾರಾಶಿ, ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಅಟಿಕಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಅಕ್ವಿಲಾ ಮತ್ತು ವಾಯುವ್ಯಕ್ಕೆ ಸೆಕ್ಸ್ಟಂಟ್‌ನಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಗೋಳ ಒಕ್ಕೂಟವು 1922 ರಲ್ಲಿ Crt ಎಂಬ ಸಂಕ್ಷೇಪಣವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.[೬] ಅಧಿಕೃತ ಗಡಿಗಳನ್ನು 1930 ರಲ್ಲಿ ಬೆಲ್ಜಿಯಂನ ಖಗೋಳ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಯುಜೀನ್ ಡೆಲ್ಪೋರ್ಟ್ ಗುರುತಿಸಿದರು. ಇದು ಆರು ಬದಿಯ ಬಹುಭುಜಾಕೃತಿಯಾಗಿದೆ. ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜವು ಆಕಾಶ ರೇಖಾಂಶಗಳು 10°51'14" ಮತ್ತು 11°56'24" ಮತ್ತು -6.66° ಮತ್ತು -25.20° ನಡುವಿನ ಕುಸಿತಗಳ ನಡುವೆ ಇದೆ. [೭] ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಗೋಳಾರ್ಧದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು 65° ಉತ್ತರದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲಾ ಅಕ್ಷಾಂಶಗಳಿಂದ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ.[೫]

ನಕ್ಷತ್ರಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಜರ್ಮನ್ ನಕ್ಷೆಗಾರ ಜಾನ್ ಬೇರ್ ಆಲ್ಫಾ ಟು ಲ್ಯಾಂಬ್ಡಾ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮುಖ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿದರು. ಬೋಡೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಇಂದು ಸಿಗ್ನಸ್ ಕ್ರೇಟರ್ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಜಾನ್ ಫ್ಲಾಮ್‌ಸ್ಟೀಡ್ ಏಲಿಯಾ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜ ಮತ್ತು ಸಿಗ್ನಸ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿದರು. ಈ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಏಲಿಯಾದಲ್ಲಿದ್ದವು. [೮] ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಾದ ಆಲ್ಫಾ, ಗಾಮಾ ಮತ್ತು ಡೆಲ್ಟಾ ತ್ರಿಕೋನವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಏಲಿಯಾದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರ ನ್ಯೂ ಹೈಡ್ರಾ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. [೯] ಇದು 6.5 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ 33 ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. [lower-alpha ೧][೫] . ಡೆಲ್ಟಾ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ನಕ್ಷತ್ರ. [೧೧] ಇದರ ಪ್ರಮಾಣ 3.6. ಇದು ಭೂಮಿಯಿಂದ 163 ಜ್ಯೋತಿರ್ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು K0III ನ ರೋಹಿತದ ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಸೂರ್ಯನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ 1.0–1.4 ಪಟ್ಟು. ಈ ಹಳೆಯ ನಕ್ಷತ್ರವು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ತಂಪಾಗಿದ್ದು ಸೂರ್ಯನ ತ್ರಿಜ್ಯದ 22.44 ಪಟ್ಟು. ಇದರ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 4408 ಕೆಲ್ವಿನ್.[೧೨] ಆಲ್ಕೆಸ್ ಬೀಟಾ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಒಂದು ಬೈನರಿ ನಕ್ಷತ್ರ. ಇದು ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಲ್ ಪ್ರಕಾರದ A1III ನ ಬಿಳಿ ದೈತ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಲ್ ಪ್ರಕಾರದ DA1.4 ನ ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜ ನಕ್ಷತ್ರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. [೧೩] ಇದು ಭೂಮಿಯಿಂದ 296 ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಷಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು 4.5 ರ ಗೋಚರ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.[೧೧]ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜವು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನಕ್ಷತ್ರಕ್ಕಿಂತ ತುಂಬಾ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ಹಬಲ್ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ದೂರದರ್ಶಕದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಬಹುದು. [೧೪]ಗಾಮಾ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಒಂದು ಬೈನರಿ ನಕ್ಷತ್ರ. ಎರಡೂ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಹವ್ಯಾಸಿ ದೂರದರ್ಶಕದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಬಹುದು. .[೧೫]ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನಕ್ಷತ್ರವು ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸೂರ್ಯನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ 1.81 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. [೧೬]ದ್ವಿತೀಯಕವು ಸೂರ್ಯನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಕೇವಲ 75% ನಷ್ಟು ಹೊಂದಿದೆ. [೧೬] ಇದು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು 86 ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಷಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. [೧೭]

ಎಪ್ಸಿಲಾನ್ ಮತ್ತು ಜೀಟಾ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಕಪ್‌ನ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿವೆ. ಎಪ್ಸಿಲಾನ್ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಒಂದು K-ಮಾದರಿಯ ದೈತ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರ. ಇದರ ರೋಹಿತದ ಪ್ರಕಾರ K5 III. [೧೮] ಇದು ಸೂರ್ಯನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನ ತ್ರಿಜ್ಯಕ್ಕಿಂತ 44.7 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು.[೧೯] ಇದು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ 391 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸೂರ್ಯನಿಂದ 366 ಜ್ಯೋತಿರ್ವರ್ಷಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. [೨೦]ಜೀಟಾ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಒಂದು ಬೈನರಿ ನಕ್ಷತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನಕ್ಷತ್ರವು ರೋಹಿತದ ಪ್ರಕಾರದ G8 III ರ ದೈತ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. [೨೧] ಇದು 4.95 ರ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಮಧ್ಯಭಾಗ, ಕೆಂಪು ದೈತ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಹೀಲಿಯಂ ಸಮ್ಮಿಳನಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಸೂರ್ಯನ ತ್ರಿಜ್ಯಕ್ಕಿಂತ 13 ಪಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನ 157 ಪಟ್ಟು ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. [೨೨] ನಕ್ಷತ್ರವು 7.84 ರ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಜೀಟಾ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಸಿರಿಯಸ್ ಸೂಪರ್‌ಕ್ಲಸ್ಟರ್‌ನ ಸದಸ್ಯ. ಇದು ಸೂರ್ಯನಿಂದ 326 ಜ್ಯೋತಿರ್ವರ್ಷಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. [೨೩] [೨೪][೨೫][೨೬] [೨೭] [೨೮]

ಆರ್ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಅಲ್ಕಿಸ್ ಬಳಿ ಇರುವ ಅರೆ-ಅನಿಯಮಿತ ವೇರಿಯಬಲ್ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. [೯] ಇದರ ಪ್ರಮಾಣವು 9.8 ಮತ್ತು 11.2 ರ ನಡುವೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ವೀಕ್ಷಣಾ ಅವಧಿಯು 160 ದಿನಗಳು. ಇದು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸರಿಸುಮಾರು 770 ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಷಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. [೨೯] ಟಿಟಿ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಒಂದು ವಿಪತ್ತು ವೇರಿಯಬಲ್ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸೂರ್ಯನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೋಲುವ ಬಿಳಿ ಕುಬ್ಜ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಪರಿಭ್ರಮಿಸುವ ಕಿತ್ತಳೆ ಕುಬ್ಜವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಬೈನರಿ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. ಅವು 6 ಗಂಟೆ 26 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಒಂದು ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರ ಪ್ರಮಾಣವು 15.9 ಮತ್ತು 12.7 ರ ನಡುವೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಸ್ ಎಸ್ ಕ್ರೇಟರಿಸ್ ಡ್ರಾಕೋನಿಸ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವೇರಿಯಬಲ್ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರಮಾಣವು 8.5. ಇದು ಸೂರ್ಯನಿಂದ 42.9 ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಷಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.[೩೦] ಇದು ಉರ್ಸಾ ಮೇಜರ್ ಚಲಿಸುವ ಗುಂಪಿನ ಸದಸ್ಯ. [೩೧]

HD 98800 ಮೂರು ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ನಕ್ಷತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯದು ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರದಲ್ಲಿ ಪರಿಭ್ರಮಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂರನೆಯದು ಅನಿಲ ಮತ್ತು ಧೂಳಿನ ಅವಶೇಷ ಡಿಸ್ಕ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ನಕ್ಷತ್ರದಿಂದ 3–5 AU ವಿಸ್ತರಿಸಿರುವ ಗ್ರಹ-ರೂಪಿಸುವ ಮೋಡ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಡೆನಿಸ್ ಪಿ ಜೆ1058.7-1548 ಸೂರ್ಯನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಕೇವಲ 5.5% ನಷ್ಟು ಕಂದು ಕುಬ್ಜವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನವು 1700 ಮತ್ತು 2000 ಕೆಲ್ವಿನ್‌ಗಳ ನಡುವೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಗೋಚರ ಮತ್ತು ಅತಿಗೆಂಪು ವರ್ಣಪಟಲದಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಅದರ ವಾತಾವರಣವು ಮೋಡವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. [೩೨]

spiral galaxy seen almost edge on
NGC 3981

HD 96167 ನಕ್ಷತ್ರವು ಸೂರ್ಯನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಿಂತ 1.31 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು. ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಅಂತಿಮ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಕೋರ್ ಅನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಿದೆ. ಇದು ಸೂರ್ಯನ ವ್ಯಾಸಕ್ಕಿಂತ 1.86 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಸುತ್ತ ಒಂದು ಗ್ರಹವು ಸುತ್ತುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ರೇಡಿಯಲ್ ವೇಗ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಇದು ಗುರುಗ್ರಹದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಕನಿಷ್ಠ 68% ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಗ್ರಹವು ಒಂದು ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು 498.9 ದಿನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಗ್ರಹ ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರದ ನಡುವಿನ ಕನಿಷ್ಠ ಅಂತರ 0.38 AU ಮತ್ತು ಗರಿಷ್ಠ ಅಂತರ 2.22 AU. ಇದು ಹೆಚ್ಚು ವಿಲಕ್ಷಣ ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. [೩೩]ಇದು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು 279 ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಷಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.[೩೪] HD 98649 ಹಳದಿ ಮುಖ್ಯ ಅನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸೂರ್ಯನಂತೆಯೇ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಕೇವಲ 86% ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಸಹ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇದು ಗುರುಗ್ರಹಕ್ಕಿಂತ 6.8 ಪಟ್ಟು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ರೇಡಿಯಲ್ ವೇಗ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸಹ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಇದು ಬಹಳ ಉದ್ದವಾದ ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಬಹುದಾದ ಗ್ರಹವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. [೩೫] ಚಾಲಿಸ್ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದಲ್ಲಿ ಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ನಕ್ಷತ್ರ ಬಿಲ್ ಡಿ 10°3166. ಈ ನಕ್ಷತ್ರವು ಭೂಮಿಯಿಂದ 268 ಜ್ಯೋತಿರ್ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಕಿತ್ತಳೆ ಬಣ್ಣದ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ.[೩೬] ಇದರ ಗ್ರಹವು ಗುರುಗ್ರಹದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಕನಿಷ್ಠ 48% ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು 3.49 ದಿನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. [೩೭] ಕಣಜ-34 ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಲ್ ಪ್ರಕಾರದ G5V ಯ ಸೂರ್ಯನಂತಹ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಗುರುಗ್ರಹದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗೆ ಸರಿಸುಮಾರು ಸಮಾನವಾದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಒಂದು ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಇದು 4.317 ದಿನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸರಿಸುಮಾರು 432 ಜ್ಯೋತಿರ್ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. [೩೮]

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

[ಬದಲಾಯಿಸಿ]
  1. ↑ Rogers, John H. (1998). "Origins of the ancient constellations: I. The Mesopotamian traditions". Journal of the British Astronomical Association. 108: 9–28. Bibcode:1998JBAA..108....9R.
  2. ↑ Rogers, John H. (1998). "Origins of the ancient constellations: II. The Mediterranean traditions". Journal of the British Astronomical Association. 108: 79–89. Bibcode:1998JBAA..108...79R.
  3. 1 2 3 Condos, Theony (1997). Star Myths of the Greeks and Romans: A Sourcebook. Grand Rapids, Michigan: Phanes Press. pp. 119–23. ISBN 978-1609256784.
  4. ↑ Ridpath, Ian; Tirion, Wil (2001). Stars and Planets Guide. Princeton, New Jersey: Princeton University Press. p. 130. ISBN 978-0-691-17788-5.
  5. 1 2 3 Ian Ridpath. "Constellations: Andromeda–Indus". Star Tales. self-published. Retrieved 2 December 2016.
  6. ↑ Russell, Henry Norris (1922). "The New International Symbols for the constellations". Popular Astronomy. 30: 469. Bibcode:1922PA.....30..469R.
  7. ↑ "Crater, Constellation Boundary". The Constellations. International Astronomical Union. Archived from the original on 2013-06-04. Retrieved 2 December 2016.
  8. ↑ Wagman, Morton (2003). Lost Stars: Lost, Missing and Troublesome Stars from the Catalogues of Johannes Bayer, Nicholas Louis de Lacaille, John Flamsteed, and Sundry Others. Blacksburg, Virginia: The McDonald & Woodward Publishing Company. pp. 121–23, 390–92, 506–07. Bibcode:2003lslm.book.....W. ISBN 978-0-939923-78-6.
  9. 1 2 Arnold, H.J.P; Doherty, Paul; Moore, Patrick (1999). The Photographic Atlas of the Stars. Boca Raton, Florida: CRC Press. p. 140. ISBN 978-0-7503-0654-6.
  10. ↑ Bortle, John E. (February 2001). "The Bortle Dark-Sky Scale". Sky & Telescope. Retrieved 6 June 2015. {{cite web}}: |archive-url= requires |archive-date= (help); Unknown parameter |arche-date= ignored (help)
  11. 1 2 ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  12. ↑ Berio, P.; Merle, T.; Thévenin, F.; Bonneau, D.; Mourard, D.; Chesneau, O.; Delaa, O.; Ligi, R.; Nardetto, N. (2011). "Chromosphere of K giant stars. Geometrical extent and spatial structure detection". Astronomy & Astrophysics. 535: A59. arXiv:1109.5476. Bibcode:2011A&A...535A..59B. doi:10.1051/0004-6361/201117479. S2CID 17171848.
  13. ↑ Holberg, J. B.; Oswalt, T. D.; Sion, E. M.; Barstow, M. A.; Burleigh, M. R. (2013). "Where are all the Sirius-like binary systems?". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 435 (3): 2077. arXiv:1307.8047. Bibcode:2013MNRAS.435.2077H. doi:10.1093/mnras/stt1433. S2CID 54551449.{{cite journal}}: CS1 maint: unflagged free DOI (link)
  14. ↑ Barstow, M. A.; Bond, Howard E.; Burleigh, M. R.; Holberg, J. B. (2001). "Resolving Sirius-like binaries with the Hubble Space Telescope". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 322 (4): 891–900. arXiv:astro-ph/0010645. Bibcode:2001MNRAS.322..891B. doi:10.1046/j.1365-8711.2001.04203.x. S2CID 12232120.
  15. ↑ Monks, Neale (2010). Go-To Telescopes Under Suburban Skies. The Patrick Moore Practical Astronomy Series. New York, New York: Springer Science & Business Media. p. 113. ISBN 978-1-4419-6851-7.
  16. 1 2 De Rosa, R. J.; Patience, J.; Wilson, P. A.; Schneider, A.; Wiktorowicz, S. J.; Vigan, A.; Marois, C.; Song, I.; MacIntosh, B.; Graham, J. R.; Doyon, R.; Bessell, M. S.; Thomas, S.; Lai, O. (2013). "The VAST Survey – III. The multiplicity of A-type stars within 75 pc". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 437 (2): 1216. arXiv:1311.7141. Bibcode:2014MNRAS.437.1216D. doi:10.1093/mnras/stt1932. S2CID 88503488.{{cite journal}}: CS1 maint: unflagged free DOI (link)
  17. ↑ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  18. ↑ Houk, N.; Swift, C. (1999). "Michigan catalogue of two-dimensional spectral types for the HD Stars". Michigan Spectral Survey. 5. Bibcode:1999MSS...C05....0H.
  19. ↑ Setiawan, J.; Pasquini, L.; da Silva, L.; Hatzes, A. P.; von der Lühe, O.; Girardi, L.; de Medeiros, J. R.; Guenther, E. (2004). "Precise radial velocity measurements of G and K giants. Multiple systems and variability trend along the Red Giant Branch". Astronomy & Astrophysics. 421: 241–54. Bibcode:2004A&A...421..241S. doi:10.1051/0004-6361:20041042-1.
  20. ↑ McDonald, I.; Zir, M. L. (2012). "Fundamental parameters and infrared excesses of Hipparcos Stars". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 427 (1): 343–57. arXiv:1208.2037. Bibcode:2012MNRAS.427..343M. doi:10.1111/j.1365-2966.2012.21873.x. S2CID 118665352. Online data Archived 2021-04-18 ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಮೆಷಿನ್ ನಲ್ಲಿ. (HIP number needed) ಉಲ್ಲೇಖ ದೋಷ: Invalid parameter "name<mcdonald" in <ref> tag. The supported parameters are: details, dir, follow, group, name.
  21. ↑ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  22. ↑ Houk, Nancy; Smith-Moore, M. (1978). Michigan catalogue of two-dimensional spectral types for the HD stars. Vol. 4. Ann Arbor: Dept. of Astronomy, University of Michigan. Bibcode:1988mcts.book.....H.
  23. ↑ Alves, David R. (2000). "K-Band calibration of the red clump luminosity". The Astrophysical Journal. 539 (2): 732–41. arXiv:astro-ph/0003329. Bibcode:2000ApJ...539..732A. doi:10.1086/309278. S2CID 16673121.
  24. ↑ Pasinetti-Fracassini, L.E.; Pastori, L.; Covino, S.; Pozzi, A. (February 2001). "Catalogue of Stellar Diameters (CADARS)". Astronomy & Astrophysics. 367 (2): 521–24. arXiv:astro-ph/0012289. Bibcode:2001A&A...367..521P. doi:10.1051/0004-6361:20000451. S2CID 425754.
  25. ↑ McDonald, I.; Zijlstra, A. A.; Boyer, M. L. (2012). "Fundamental parameters and infrared excesses of Hipparcos Stars". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 427 (1): 343–57. arXiv:1208.2037. Bibcode:2012MNRAS.427..343M. doi:10.1111/j.1365-2966.2012.21873.x. S2CID 118665352. Online data Archived 2021-04-18 ವೇಬ್ಯಾಕ್ ಮೆಷಿನ್ ನಲ್ಲಿ. (HIP number needed) ಉಲ್ಲೇಖ ದೋಷ: Invalid parameter "name<mcdonald" in <ref> tag. The supported parameters are: details, dir, follow, group, name.
  26. ↑ Mason, B. D.; Wycoff, G. L.; Hartkopf, W. I.; Douglass, G. G.; Worley, C. E. (2014). "The Washington Visual Double Star Catalog". The Astronomical Journal. 122 (6): 3466–71. Bibcode:2001AJ....122.3466M. doi:10.1086/323920.
  27. ↑ Eggen, Olin J. (1998). "The Sirius Supercluster and missing mass near the Sun". The Astronomical Journal. 116 (2): 782–88. Bibcode:1998AJ....116..782E. doi:10.1086/300465.
  28. ↑ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  29. ↑ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  30. ↑ van Leeuwen, F. (2007). "Validation of the new Hipparcos reduction". Astronomy & Astrophysics. 474 (2): 653–64. arXiv:0708.1752. Bibcode:2007A&A...474..653V. doi:10.1051/0004-6361:20078357. S2CID 18759600.
  31. ↑ King, Jeremy R.; Villarreal, Adam R.; Soderblom, David R.; Gulliver, Austin F.; Adelman, Saul J. (2003). "Stellar Kinematic Groups. II. A Reexamination of the Membership, Activity, and Age of the Ursa Major Group". The Astronomical Journal. 125 (4): 1980–2017. Bibcode:2003AJ....125.1980K. doi:10.1086/368241.
  32. ↑ Heinze, Aren N.; Metchev, Stanimir; Apai, Daniel; Flateau, Davin; Kurtev, Radostin; Marley, Mark; Radigan, Jacqueline; Burgasser, Adam J.; Artigau, Étienne; Plavchan, Peter (2013). "Weather on other worlds I: Detection of periodic variability in the L3 dwarf DENIS-P J1058.7-1548 with precise multi-wavelength photometry". The Astrophysical Journal. 767 (2): 173. arXiv:1303.2948. Bibcode:2013ApJ...767..173H. doi:10.1088/0004-637X/767/2/173. S2CID 29406867.
  33. ↑ Peek, John Asher; Johnson, Kathryn M. G.; Fischer, Debra A.; Marcy, Geoffrey W.; Henry, Gregory W.; Howard, Andrew W.; Wright, Jason T.; Lowe, Thomas B.; Reffert, Sabine (2009). "Old, rich, and eccentric: two jovian planets orbiting evolved metal-rich stars". Publications of the Astronomical Society of the Pacific. 121 (880): 613–20. arXiv:0904.2786. Bibcode:2009PASP..121..613P. doi:10.1086/599862. JSTOR 599862. S2CID 12042779.
  34. ↑ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  35. ↑ Marmier, M.; Ségransan, D.; Udry, S.; Mayor, M.; Pepe, F.; Queloz, D.; Lovis, C.; Naef, D.; Santos, N. C.; Alonso, R.; Alves, S.; Berthet, S.; Chazelas, B.; Demory, B.-O.; Dumusque, X.; Eggenberger, A.; Figueira, P.; Gillon, M.; Hagelberg, J.; Lendl, M.; Mardling, R. A.; Mégevand, D.; Neveu, M.; Sahlmann, J.; Sosnowska, D.; Tewes, M.; Triaud, A. H. M. J. (2013). "The CORALIE survey for southern extrasolar planets XVII. New and updated long period and massive planets". Astronomy and Astrophysics. 551. A90. arXiv:1211.6444. Bibcode:2013A&A...551A..90M. doi:10.1051/0004-6361/201219639. S2CID 59467665.
  36. ↑ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  37. ↑ Butler, R. Paul; Vogt, Steven S.; Marcy, Geoffrey W.; Fischer, Debra A.; Henry, Gregory W.; Apps, Kevin (2000). "Planetary companions to the metal-rich Stars BD −10°3166 and HD 52265". The Astrophysical Journal. 545 (1): 504–11. Bibcode:2000ApJ...545..504B. doi:10.1086/317796.
  38. ↑ ಟೆಂಪ್ಲೇಟು:Cite DR2
  1. ↑ Objects of magnitude 6.5 are among the faintest visible to the unaided eye in suburban-rural transition night skies.[೧೦]
ಉಲ್ಲೇಖ ದೋಷ: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found.
"https://kn.wikipedia.org/w/index.php?title=ಕ್ರೇಟರ್&oldid=1376047" ಇಂದ ಪಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ