ಚಾಮುಂಡರಾಯ

ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಇಂದ
ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗು: ಸಂಚರಣೆ, ಹುಡುಕು

ಚಾಮುಂಡರಾಯನು ಪಶ್ಚಿಮ ಗಂಗರ ಆಧಿಪತ್ಯದ ಗಂಗವಾಡಿ ಸೀಮೆಯ ರಾಜ ೨ನೇ ಮಾರಸಿಂಹ (ಕ್ರಿ.ಶ ೯೬೧-೭೭) ಇವನ ಹಿರಿಯಮಗ ೪ನೇ ರಾಚಮಲ್ಲ (ಕ್ರಿ.ಶ ೯೭೪-೭೭) ಮತ್ತು ಅವನ ತಮ್ಮ ರಲಕ್ಕಸಗಂಗ (ಕ್ರಿ.ಶ ೯೭೭-೮೪) ಇವರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಸೇನಾಧಿಪತಿ, ಸಂಧಿವಿಗ್ರಹಿ, ಮಂತ್ರಿ ಪದವಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದನೆಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಶ್ರವಣಬೆಳಗೊಳದ ಗೊಮ್ಮಟ ಇವನ ಕೊಡುಗೆ.

ಇತರ ಹೆಸರು[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

  • ಚಾವುಂಡರಾಯ
  • ಚಾಮುಂಡರಾಜ
  • ಚಾವುಂಡಯ್ಯ
  • ಚಾಮುಂಡಯ್ಯ
  • ಚಾವುಂಡ
  • ಗೊಮ್ಮಟರಾಯ

ವಂಶ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಚಾಮುಂಡರಾಯನು ತನ್ನನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಕ್ಷತ್ರಿಯ ವಂಶಜನೆಂದು ಕರೆದು ಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ಬಾಹುಬಲಿಚರಿತೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ "ಬ್ರಹ್ಮ-ಕ್ಷತ್ರಿಯ-ವೈಶ್ಯ-ಶುಕ್ತಿ ನುಮಣಿಃ" ಎಂಬ ಮಾತಿನ ಆಧಾರದಿಂದ ಆತನ ಪೂರ್ವಜರು ಮೊದಲಿಗೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮತ್ತು ವೈಶ್ಯರಾಗಿದ್ದು ಆನಂತರ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಧಾರಣೆ ಮಾಡಿದವರಾಗಿರಬೇಕೆಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಈತನ ತಾಯಿಯ ಹೆಸರು ಕಾಳಲಾದೇವಿ (ಕಾಳಿಕಾಂಬೆ, ಕಾಳಮ್ಮ). ಇವನಿಗೆ ನಾಗವರ್ಮನೆಂಬ ತಮ್ಮನಿದ್ದ. ಇವನ ಮಗ ಜಿನದೇವ.

ಗುರುಗಳು[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

ಚಾಮುಂಡರಾಯನಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಗುರುಗಳು.

  1. ಅಜಿತಸೇನಾಚಾರ್ಯ
  1. ನೇಮಿಸೇನ ಸಿದ್ದಾಂತರು

ಕೃತಿಗಳು[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

  1. ಮಹಾಪುರಾಣ (ಕನ್ನಡ)
  1. ಚಾಮುಂಡರಾಯ ಪುರಾಣ (ಕ್ರಿ.ಶ ೯೭೮)
  1. ಗೊಮ್ಮಟಸಾರ


ಕೊಡುಗೆ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

  • ಚಾವುಂಡರಾಯ ಶ್ರವಣಬೆಳಗೊಳದಲ್ಲಿ ಗೊಮ್ಮಟನ ಬೃಹದಾಕಾರದ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ.೯೭೩ರಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಿಸಿ ಪ್ರತಿಷ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿಸಿದನು.
  • ಅನೇಕ ಬಸದಿಗಳು

ಆಕರ ಗ್ರಂಥ[ಬದಲಾಯಿಸಿ]

  1. ಕನ್ನಡ ಆದಿತೀರ್ಥಂಕರ ಚರಿತೆಗಳು - ಡಾ|| ಸರಸ್ವತಿ ವಿಜಯಕುಮಾರ್
  1. ಬಾಹುಬಲಿಚರಿತೆ